Boşanmada Zamanaşımı 2026: Dava, Tazminat, Nafaka ve Mal Paylaşımı Süreleri

"Çok geç kaldım mı?" sorusu, boşanmada hak kaybını belirleyen sorudur. Zinayı aylar önce öğrenmiş biri, boşanma davasında tazminat istemeyi unutmuş biri ya da mal paylaşımını uzun süre ertelemiş biri için cevap, hangi sürenin işlediğine bağlıdır.

Meslek hayatım boyunca haklı olduğu hâlde yalnızca bir süreyi kaçırdığı için hakkını kaybeden insanlar gördüm. Bu rehberde boşanmayla ilgili bütün süreleri, ne zaman başladıklarını ve kaçırılırsa ne olacağını sade bir dille anlatıyorum.

Boşanmada zamanaşımı: kısa tablo

Zamanaşımı ile hak düşürücü süre arasındaki fark nedir?

İki süre de kaçırılınca hak kaybına yol açar, ama işleyişleri farklıdır. Hak düşürücü sürede süre geçince hakkın kendisi düşer ve mahkeme bunu kendiliğinden gözetir. Zamanaşımında ise hak devam eder; ama karşı taraf zamanaşımı def'ini ileri sürerse hak dava yoluyla istenemez.

Zamanaşımı def'inin zamanı da önemlidir: def'i cevap süresi içinde ileri sürülürse incelenebilir; cevap süresi geçtikten sonra ileri sürülen def'iye dayanılarak esas incelenmeden hüküm kurulması bozma sebebi sayıldı (Yargıtay 2. HD, 2007/16658 E., 2009/1382 K., 04.02.2009). Terk için kanundaki süreler ise karşı tarafça ileri sürülmese bile hâkim tarafından kendiliğinden gözetilir (Yargıtay HGK, 2008/2-136 E., 2008/117 K., 13.02.2008).

Boşanma davası açmak için süre var mı?

Boşanma sebebine göre değişir. Evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına dayanan genel sebepte süre yoktur. Özel sebeplerin bir kısmında ise kanun süre koyar.

Bu sürelerin kanundaki dayanaklarını şerh sayfalarında madde madde anlattım: zina, hayata kast ve pek kötü davranış, suç işleme ve haysiyetsiz hayat, terk ve evlilik birliğinin sarsılması.

Zinayı aylar önce öğrendiyseniz ne yapabilirsiniz?

Zinaya dayanan dava hakkı, öğrenmenizden itibaren altı ay geçince düşer. Ancak aynı olaylar evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına dayanan genel sebep için de ileri sürülebilir; bu sebep için süre yoktur. Hangi sebebe dayanacağınızı, öğrenme tarihini ve affetmiş sayılıp sayılmayacağınızı birlikte değerlendirin. Sebeplerin şartlarını boşanma sebepleri rehberinde anlattım.

Terk ve fiili ayrılıkta ne kadar beklenir?

Terkte süre, kaçırılan değil beklenen bir süredir: dördüncü ay bitmeden ihtar istenemez ve ihtarın tebliğinden sonra iki ay geçmeden dava açılamaz. Önceki boşanma davanız reddedildiyse, ret kararının kesinleşmesinden itibaren bir yıl geçtiği hâlde ortak hayat kurulamamışsa evlilik birliği temelden sarsılmış sayılır. Ayrıntıları terk nedeniyle boşanma ve fiili ayrılık nedeniyle boşanma, bir yıl dolmadan açılabilecek davaları evliliğin 1. yılı dolmadan boşanma rehberinde anlattım.

Dava sırasında hangi süreler kaçırılmamalı?

Dava açıldıktan sonra da kesin süreler işler. Bunların kaçırılması hakkın kendisini değil, o işlemi yapma imkânını ortadan kaldırır:

Bu süreler Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun cevap, karşı dava, ön inceleme, ıslah ve işlemden kaldırma hükümlerinde yer alır (HMK m. 127, 128, 133, 139, 150, 177). Yenilenmiş bir dava, ilk yenilemeden sonra bir defadan fazla takipsiz bırakılırsa açılmamış sayılır. Duruşmalar arasındaki süre de 31.07.2026'dan beri kural olarak üç ayı geçemez (HMK m. 147/3).

Cevap dilekçesini boşanma cevap dilekçesi, karşı davayı boşanma davasında karşı dava, işlemden kaldırma ve yenilemeyi boşanma davası düşer mi, belge sürelerini boşanma davası için gerekli evraklar rehberinde anlattım.

Karardan sonra hangi süreler işler?

Bu süreler kanun yolu ve yargılamanın iadesi hükümlerinde düzenlenir (HMK m. 345, 349, 361, 377); bekleme süresi ise Medeni Kanun'dadır (TMK m. 132). Kesinleşmenin nasıl hesaplandığını boşanma kararı ne zaman kesinleşir, istinafı boşanma davasında istinaf, kesinleşmiş karara karşı yolları kesinleşmiş boşanma kararı iptal rehberinde anlattım.

Boşandıktan sonra tazminat, nafaka ve mal paylaşımı için ne kadar süre var?

Boşanma davasında istemediğiniz bazı hakları kararın kesinleşmesinden sonra ayrı bir davayla isteyebilirsiniz; ama hepsinin süresi aynı değildir. Kanuna göre evliliğin boşanma sebebiyle sona ermesinden doğan dava hakları, boşanma hükmünün kesinleşmesinin üzerinden bir yıl geçmekle zamanaşımına uğrar (TMK m. 178).

Mal rejimi alacaklarındaki on yıl, Borçlar Kanunu'nun genel zamanaşımıdır; eşler arasındaki alacaklarda zamanaşımı evlilik devam ettikçe işlemez (TBK m. 146, 153). Nişan hediyeleri için süre Medeni Kanun'da ayrıca düzenlenir (TMK m. 123).

Boşanma davasında yoksulluk nafakasını istemeyi unuttuysanız

Protokoldeki bir hak bir yıldan sonra istenebilir mi?

Ziynet ve eşya için bir yıllık süre işler mi?

Hayır. Boşanmadan sonra açılan bir davada manevi tazminat ve yoksulluk nafakası talepleri zamanaşımı nedeniyle reddedilirken ziynet ve eşya talepleri esastan incelendi (Yargıtay 2. HD, 2025/7288 E., 2026/4945 K., 30.04.2026). Aynı kararda, eşyaların erkekte kaldığı anlaşıldığı hâlde bilirkişi incelemesi yapılmadan eşya talebinin reddedilmesi bozuldu. Ziynetlerin aynen iadesini ve bedelini boşanmada ziynet eşyaları rehberinde anlattım.

Yurt dışında boşananlar için süre ne zaman başlar?

Yurt dışında verilen bir boşanma kararına bağlı talepler için bir yıllık süre, yabancı kararın Türkiye'de tanınmasına ya da tenfizine ilişkin hükmün kesinleşmesinden başlar (Yargıtay 2. HD, 2008/8466 E., 2009/14071 K., 15.07.2009). Tazminatın şartlarını boşanmada tazminat, nafakayı boşanmada nafaka, mal rejimi alacağının hesabını boşanmada mal paylaşımı rehberinde anlattım.

Süreleri kaçırmamak için ne yapmalısınız?

1. Öğrenme tarihini not edin. Zina ya da pek kötü davranışta altı aylık süre öğrenmeyle başlar.
2. Kesinleşme tarihini belgeleyin. Tazminat, yoksulluk nafakası ve mal rejimi süreleri bu tarihten başlar; kesinleşme şerhli kararı alın.
3. Tebliğ tarihlerini takip edin. Cevap, istinaf ve temyiz süreleri tebliğle başlar.
4. Boşanma davasında bütün taleplerinizi yazın. Tazminat ve nafakayı sonraya bırakırsanız bir yıllık süre işler.
5. Zamanaşımı def'ini zamanında ileri sürün. Size karşı açılan davada def'iyi cevap süresi içinde bildirin.
6. Kesin süreleri takvime işleyin. Belge ve tanık süreleri kaçarsa delil kaybı doğar.

Yazıda dayandığım kararlar

Sonuç

Boşanmada sürelerin hepsi aynı değildir ve kaçırılmalarının sonucu da farklıdır. Evlilik birliğinin sarsılmasına dayanan davada süre yokken zina ve pek kötü davranışta altı ay işler; boşandıktan sonra tazminat ve yoksulluk nafakası için bir yılınız, mal rejimi alacakları için on yılınız vardır. Dava sırasındaki iki haftalık kesin süreler ve kanun yolu süreleri ise tebliğle başlar. Öğrenme, tebliğ ve kesinleşme tarihlerini not etmek, haklı olduğunuz bir davayı süre yüzünden kaybetmemenin yoludur.

Dosyanızdaki süreleri birlikte hesaplamak isterseniz İstanbul boşanma avukatı sayfasındaki iletişim bilgilerinden bana ulaşabilirsiniz.