Türk Medeni Kanunu · Evlenme Başvurusu ve Töreni

TMK Madde 139: Evlenme İzni ve Evlenme İzin Belgesi

Türk Medeni Kanunu'nun 139. maddesi, evlenme koşullarının bulunduğunu tespit eden evlendirme memurunun evleneceklere evlenme gün ve saatini bildireceğini veya isterlerse evlenme izni belgesini vereceğini düzenler. Bu sayfada madde metnini, TBMM gerekçesini, eski Kanun'daki karşılığını, Evlendirme Yönetmeliği'ndeki ayrıntıları ve Yargıtay kararlarını bulacaksınız.

Av. Aydın AydarAv. Aydın AydarHazırlayan · Boşanma avukatı 3 yüksek mahkeme kararı Güncelleme: 20 Eylül 2026
Resmî metin4721 sayılı Türk Medeni Kanunu

İkinci Kitap: Aile Hukuku › Birinci Kısım: Evlilik Hukuku › Birinci Bölüm: Evlenme › Üçüncü Ayırım: Evlenme Başvurusu ve Töreni › B. Evlenme töreni ve tescil › I. Koşulları

1. Evlenme izni

Madde 139

  1. (1)Evlendirme memuru, evlenme koşullarının varlığını tespit ederse veya ret kararı mahkemece kaldırılırsa, evleneceklere evlenme gün ve saatini bildirir veya isterlerse evlenme izni belgesini verir.
  2. (2)Evlenme izni belgesi, verildiği tarihten başlayarak altı ay içinde evleneceklere herhangi bir evlendirme memuru önünde evlenebilme hakkı sağlar.
Yürürlük: 01.01.2002 · Yürürlüğe girdiğinden beri değişmedimevzuat.gov.tr

Fıkra numaraları atıf kolaylığı için eklenmiştir; metin, mevzuat.gov.tr'deki güncel resmî metinle aynıdır.

Bu sayfada
  1. Madde metni
  2. TMK 139 ne düzenler?
  3. Gün ve saat bildirimi mi, izin belgesi mi?
  4. Altı aylık süre ve süre geçerse
  5. İzin belgesinin sahte kimlikle alınması ve kötüye kullanılması
  6. Uygulamada sık karşılaşılan durumlar
  7. Yargıtay kararları
  8. Madde gerekçesi
  9. 743 sayılı eski Medeni Kanun'daki karşılığı
  10. Değişiklik geçmişi
  11. İlgili maddeler
  12. Sık sorulan sorular
Kısaca

TMK 139'a göre evlendirme memuru, evlenme koşullarının bulunduğunu tespit ederse veya ret kararı mahkemece kaldırılırsa, evleneceklere evlenme gün ve saatini bildirir ya da isterlerse evlenme izni belgesini verir. Bu belge, verildiği tarihten başlayarak altı ay içinde herhangi bir evlendirme memuru önünde evlenme hakkı sağlar. Evlendirme Yönetmeliği'ne göre belgeyi alan çiftler, yurt içinde ve yurt dışında evlendirmeye yetkili makam önünde ayrıca dosya düzenlenmeden evlenebilir; belgeye dayanarak evlendiren makam durumu 15 gün içinde belgeyi veren memurluğa bildirir (Yön. m. 22). Altı ay geçtikten sonra evlendirme memuru töreni yapamaz (TMK m. 140). Yargıtay, izin belgesinin dosyada bulunmadığı iddiasının kurucu unsurlarla ilgili olmadığı için evliliği yok hükmünde kılmadığına ilişkin kararı onamıştır (Yargıtay 2. HD, 2023/9264 E., 2024/5938 K., 17.09.2024).

Evlenme izni belgesi (evlenme izin belgesi)
Evlenmesine engel bulunmayan ve belgeleri tam olan çiftlere istekleri üzerine verilen, altı ay içinde herhangi bir evlendirme memuru önünde evlenme hakkı sağlayan belge. Beyannamenin izin belgesi bölümünün onaylanmasıyla düzenlenir (TMK m. 139; Yön. m. 22).
Evlenme koşulları
Evlenme ehliyetinin bulunması (TMK m. 124–128), evlenme engeli bulunmaması (m. 129–133) ve başvurunun usulüne uygun olması (m. 134–137).
Evlenme dosyası
Başvuru üzerine düzenlenen; beyanname, sağlık raporu, gerekiyorsa rıza belgesi, fotoğraf ile nüfus kayıt örneği veya evlenme ehliyet belgesinden oluşan dosya (Yön. m. 20).
Dosyanın geçerlilik süresi
Evlenmeye esas dosya, evlenme ehliyet belgesinin düzenlendiği tarihten itibaren altı ay geçerlidir; bu sürede evlenilmezse dosya işlemden kaldırılır ve iptal edilir (Yön. m. 42).

TMK 139 ne düzenler?

DurumEvlendirme memurunun yapacağıDayanak
Evlenme koşulları var, belgeler tamEvlenme gün ve saatini bildirirTMK m. 139/1; Yön. m. 21
Evlenecekler izin belgesi istiyorBeyannamenin izin belgesi bölümünü onaylayarak belgeyi verirTMK m. 139/1; Yön. m. 22
Ret kararı mahkemece kaldırıldıGün ve saati bildirir veya istenirse izin belgesi verirTMK m. 138, m. 139/1
İzin belgesinin süresiVerildiği tarihten başlayarak altı ay; süre belgede de gösterilirTMK m. 139/2; Yön. m. 22
Belgenin kullanılacağı yerYurt içinde ve yurt dışında evlendirmeye yetkili makam; ayrıca dosya düzenlenmezYön. m. 22
Belgeye dayanarak evlendiren makamDurumu belgeyi veren evlendirme memurluğuna 15 gün içinde bildirirYön. m. 22

TBMM gerekçesine göre madde, evlenmelerine engel hâl bulunmayanlara veya ret kararı mahkemece kaldırılanlara evlenme gün ve saatinin bildirilmesini ya da evlenme izin belgesinin verilmesini düzenler. İkinci fıkra, izin belgesiyle tarafların altı ay içinde herhangi bir evlendirme memurluğu önünde evlenme hakkına sahip olduğunu tekrarlar.

Yürürlükteki sistemde evlenme kararının ilanına gerek yoktur (Yön. m. 21). 743 sayılı eski Kanun'da ise evlenme önce ilan edilir, itiraz olmazsa evleneceklere "ilan vesikası" verilirdi (743 s. K. m. 105). İzin belgesi başvurusunda beyanname, evlenme izin belgesi iki örnek olacak şekilde düzenlenir (Yön. m. 20/a).

Gün ve saat bildirimi mi, izin belgesi mi?

Gün ve saat bildirimiEvlenme izin belgesi
Ne zaman?Memur dosyayı inceleyip eksikleri tamamlattıktan sonra, başvuru sırasına göreEvleneceklerin istemi üzerine
Tören nerede yapılır?Başvurulan evlendirme dairesinde veya memurun uygun bulacağı başka bir yerdeYurt içinde veya yurt dışında evlendirmeye yetkili herhangi bir makam önünde
Yeni dosya gerekir mi?Dosya zaten başvurulan memurluktadırHayır, ayrıca dosya düzenlenmez
SüreDosya, evlenme ehliyet belgesinin düzenlendiği tarihten itibaren altı ay geçerlidirBelgenin verildiği tarihten başlayarak altı ay
DayanakTMK m. 139/1, m. 141; Yön. m. 21, 42TMK m. 139; Yön. m. 20, 22

İçişleri Bakanlığının 29 Aralık 2020 tarihli duyurusuna göre evlenme başvurusu, yerleşim yeri şartı aranmaksızın muhtarlıklar dışında herhangi bir evlendirme memurluğuna yapılabilmektedir (İçişleri Bakanlığı duyurusu). Bu nedenle çiftler töreni yapacakları memurluğa doğrudan da başvurabilir. İzin belgesi özellikle dosyanın bir yerde hazırlandığı, törenin ise başka bir yetkili makam önünde, örneğin yurt dışındaki bir dış temsilcilikte yapılacağı durumlarda işe yarar (Yön. m. 22).

Uygulamada

Yurt dışında evlenecekseniz: İki Türk vatandaşı, mahalli mevzuat bu yetkiyi tanıyorsa büyükelçi, başkonsolos veya Dışişleri Bakanlığının yetkilendirdiği görevli önünde evlenebilir; fahri konsolos ve fahri başkonsolosların evlendirme yetkisi yoktur (Yön. m. 10). Yabancı bir makam önünde evlenilecekse evlenmenin şekli o ülkenin hukukuna tabidir (5718 s. MÖHUK m. 13/2); o makamın hangi belgeleri istediği önceden öğrenilmelidir. Yurt dışında yabancı makam önünde yapılan evlenme, en geç otuz gün içinde dış temsilciliğe bildirilir (5490 s. K. m. 24).

Altı aylık süre ve süre geçerse

  • İzin belgesi, verildiği tarihten başlayarak altı ay içinde kullanılabilir (TMK m. 139/2). Süre belgede de gösterilir (Yön. m. 22).
  • Belgelerin verilmesinden başlayarak altı ay geçerse evlendirme memuru evlenme törenini yapamaz (TMK m. 140).
  • Belge verildikten sonra evlenme koşullarının bulunmadığı anlaşılırsa da tören yapılamaz (TMK m. 140). TBMM gerekçesi bu durumu, evlendirme belgesi verilmesinden sonra dahi koşulların bulunmadığının anlaşılması olarak açıklar.
  • Evlenmeye esas dosyanın geçerlilik süresi, evlenme ehliyet belgesinin düzenlendiği tarihten itibaren altı aydır. Bu sürede evlenme yapılmazsa dosya işlemden kaldırılır ve iptal edilir (Yön. m. 42).
Dikkat

İki süre farklı tarihlerden başlar: izin belgesinin altı ayı belgenin verildiği tarihten (TMK m. 139/2), dosyanın altı ayı ise evlenme ehliyet belgesinin düzenlendiği tarihten (Yön. m. 42) işler. Tören tarihi bu sürelere göre planlanmalıdır. Dosya iptal edilirse yeniden başvurmak gerekir.

İzin belgesinin sahte kimlikle alınması ve kötüye kullanılması

Başvuru sırasında taraflar fotoğraflı nüfus cüzdanlarını göstermek zorundadır; gösterilmezse evlendirme memuru başvuruyu kabul etmez (Yön. m. 18). Gerçek kimliğini saklayarak bir başkasıyla evlenme işlemi yaptırmak üç aydan bir yıla kadar hapis cezası gerektiren bir suçtur (TCK m. 230/3); evlendirme memurluğu böyle bir durumu belgeleriyle Cumhuriyet savcılığına bildirir (Yön. m. 56). İzin belgesinin sahte kimlikle alınması başka suçları da gündeme getirebilir:

  • Yargıtay 15. CD, 2019/9343 E., 2019/10836 K., 05.11.2019 kararına konu olayda sanığın, başkasının kimlik bilgileri ve kendi fotoğrafıyla çıkarttığı sahte nüfus cüzdanıyla evlendirme memurluğuna başvurarak sahte evlenme izin belgesi aldığı ve bu belgeye dayanarak evlendiği iddia edilmiş; ağır ceza mahkemesi nitelikli dolandırıcılık ve resmî belgede sahtecilik suçlarından mahkûmiyet kararı vermiştir. Daire, temyiz eden katılanın suçlardan doğrudan zarar görmediği için temyiz istemini reddetmiştir.
  • Başka bir olayda, evlenmeye niyeti olmadığı hâlde güven oluşturmak için evlenme başvurusu yapıp evlenme izin belgesi düzenlenmesini sağlayan ve karşı taraftan altın ve eşya alıp kaçan sanıkların dolandırıcılık suçundan mahkûmiyeti onanmıştır (Yargıtay 15. CD, 2018/7816 E., 2020/6462 K., 23.06.2020).

İzin belgesi evlenme hakkı sağlar, evlenme borcu doğurmaz. Nişanlanma da evlenmeye zorlamak için dava hakkı vermez (TMK m. 119).

Uygulamada sık karşılaşılan durumlar

DurumSonuçDayanak
Dosya bir şehirde hazırlandı, nikâh başka bir şehirde kıyılacakİzin belgesiyle oradaki evlendirme memuru önünde evlenilebilir; doğrudan oraya başvurmak da mümkündürTMK m. 139/2; Yön. m. 22; İçişleri Bakanlığı duyurusu (29.12.2020)
İki Türk vatandaşı yurt dışındaki başkonsoloslukta evlenecekİzin belgesiyle ayrıca dosya düzenlenmeden evlenilebilir; fahri konsolosluklar evlendiremezYön. m. 10, 22
Belgenin üzerinden altı ay geçtiMemur töreni yapamaz; yeniden başvuru gerekirTMK m. 140; Yön. m. 42
Belge alındıktan sonra evlenme engeli ortaya çıktıTören yapılamazTMK m. 140
Ret kararı mahkemece kaldırıldıMemur gün ve saat bildirir veya izin belgesi verirTMK m. 138, 139
Evlenme dosyasında izin belgesi bulunmadığı iddiasıKurucu unsurlar varsa evlilik yok hükmünde değildirYargıtay 2. HD, 2024/5938 K.

Yargıtay kararları

Aşağıdaki kararlar resmî karar arama sisteminden alınmıştır. Her kartta kararın vardığı ilke, olayın özeti, karardan birebir bir alıntı ve kararın uygulamadaki anlamı yer alır. Konuya göre süzmek için düğmeleri kullanabilirsiniz.

Yargıtay 2. Hukuk Dairesi2023/9264 E. · 2024/5938 K.17.09.2024

İzin belgesinin dosyada bulunmadığı iddiası evliliği yok hükmünde kılmaz

Taraflar 2019'da Türkiye'de evlendi. Evlenme sırasında hem Türk hem Alman vatandaşı olan erkek, sonradan Türk vatandaşlığından çıktı. Çifte vatandaş olduğu için Türk hukukuna uygun evlenme izin belgesi alamadığını, evlenme dosyasında bu belgenin bulunmadığını ve evliliğin nüfusa işlenmediğini ileri sürerek evliliğin yokluğunun tespitini istedi. İlk derece mahkemesi, ileri sürülen sebeplerin hiçbirinin evliliğin kurucu unsurlarından olmadığını belirtti. Müzekkere cevaplarından evlenme izin belgesinin bulunduğu da anlaşıldı. Yokluk istemi reddedildi; bölge adliye mahkemesi istinaf başvurusunu esastan reddetti, Yargıtay kararı onadı.

“davacının iddia ettiği sebeplerin hiçbirinin evliliğin kurucu unsurlarından olmadığı, bu nedenle evliliğin yok hükmünde olmasının söz konusu olamayacağı, ayrıca gelen müzekkere cevapları incelendiğinde evlenmeye izin belgesinin olduğu ve geçerli bir evliliğin bulunduğu”

Ne anlama geliyor? İzin belgesi evlenmenin kurucu unsurlarından biri değildir. Yokluk ancak evlenmenin ayrı cinsten kişiler arasında, evlendirme memuru önünde ve karşılıklı sözlü irade açıklamasıyla yapılmaması hâlinde söz konusu olur. Yetkili memur önünde yapılmış bir evlenmenin, kanunun diğer şekil kurallarına uyulmaması sebebiyle butlanına da karar verilemez (TMK m. 155).

Kaynak: Yargıtay Karar Arama (mevzuat.adalet.gov.tr)Kararın tam metni
Yargıtay 15. Ceza Dairesi2019/9343 E. · 2019/10836 K.05.11.2019

Sahte kimlikle evlenme izin belgesi alınması ceza yargılamasına konu olmuştur

İddiaya göre evli olan sanık, internet üzerinden tanıştığı kişiye kendini bekâr olarak ve başka bir adla tanıttı. Taraflar evlenmeye karar verdi. Sanık, gerçek kimliğiyle evlenemeyeceği için evine gelen bir arkadaşının nüfus cüzdanını gizlice ele geçirdi ve kimlik bilgileri arkadaşına, fotoğrafı kendisine ait sahte bir nüfus cüzdanı çıkarttı. Bu cüzdanla evlendirme memurluğuna başvurarak sahte evlenme izin belgesi aldı, bu belgeye dayanarak evlendi ve sahte bir evlenme cüzdanı çıkarttı. Ağır ceza mahkemesi nitelikli dolandırıcılık ve resmî belgede sahtecilik suçlarından mahkûmiyet kararı verdi. Daire, hükmü temyiz eden katılanın suçlardan doğrudan zarar görmediğini, bu nedenle kamu davasına katılma ve hükmü temyiz etme hakkı bulunmadığını belirterek temyiz istemini reddetti.

“bu nüfus cüzdanı ile resmi nikah işlemleri için bu defa Etimesgut Belediyesi Evlendirme Memurluğuna başvurarak sahte evlenme izin belgesi ve bu belgeye dayanarak yaptığı evlilikle de sahte evlenme cüzdanı çıkarttırdığı”

Ne anlama geliyor? Karar esasa değil temyiz hakkına ilişkindir. Olay, izin belgesinin sahte kimlikle alınmasının ceza yargılamasına konu olabileceğini gösterir. Evlendirme memurluğu başvuruda fotoğraflı nüfus cüzdanı ister (Yön. m. 18).

Kaynak: Yargıtay Karar Arama (mevzuat.adalet.gov.tr)Kararın tam metni
Yargıtay 15. Ceza Dairesi2018/7816 E. · 2020/6462 K.23.06.2020

Evlenme niyeti olmadan izin belgesi aldırıp altın ve eşya toplayan sanıkların dolandırıcılık mahkûmiyeti onandı

Birlikte yaşayan iki sanıktan biri, bir aracı vasıtasıyla katılanla tanıştı; diğeri kendini onun eniştesi olarak tanıttı. Taraflar evlenmek konusunda anlaştı ve katılan aracıya para verdi. Evlenecek olan sanık, aslında evlenmeye niyeti olmadığı hâlde güven oluşturmak için evlenme başvurusu yaptı ve evlenme izin belgesi düzenlenmesini sağladı. Kendisiyle evleneceğine inanan katılan altın ve giyim eşyası aldı. Sanıklar daha sonra katılanı bir iş yerinin önünde araçtan indirip kaçtı. Asliye ceza mahkemesi sanıkları dolandırıcılıktan mahkûm etti. Daire; sanıkların çelişkili savunmaları, katılanın istikrarlı beyanları, HTS kayıtları ve tutanaklar karşısında mahkûmiyette isabetsizlik bulunmadığını belirterek hükümleri onadı.

“esasen evlenmeye niyeti olmadığı halde evleneceği yönünde güven oluşturmak için evlenme başvurusu yaptığı, evlenmeye izin belgesi düzenlenmesini sağladığı”

Ne anlama geliyor? İzin belgesi yalnızca evlenme hakkı sağlar. Bu olayda belge, karşı tarafta evlenileceğine dair güven oluşturmak için kullanılmış ve dolandırıcılık mahkûmiyetinin dayandığı olayların bir parçası olmuştur.

Kaynak: Yargıtay Karar Arama (mevzuat.adalet.gov.tr)Kararın tam metni

Madde gerekçesi

Madde gerekçesi

Maddede, evlendirme memurunun, evlenmelerine engel hâl bulunmayanlara veya evlenme istemleri ret edilmesine rağmen bu reddin mahkemece kaldırılması hâlinde taraflara evlenme gün ve saatini bildirmesi ya da evlenme izin belgesini vermesi hükme bağlanmıştır. Maddenin ikinci fıkrası, evlenme izin belgesi ile tarafların altı ay içerisinde herhangi bir evlendirme memurluğu önünde evlenme hakkına sahip bulunduklarını tekrarlamaktadır.

Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM S. Sayısı: 723 (21. Dönem), s. 68

743 sayılı eski Medeni Kanun'daki karşılığı

743 sayılı Türk Kanunu Medenisi m. 105 (mülga)

İlan talebi kendisine vakı olan belediyenin reisi yahut evlenme işlerine memur ettiği vekili veya ihtiyar heyeti, itiraz eden bulunmazsa, evlenecek erkek ve kadının talebi ile evlenmeyi akit veya ilanın icra olunduğuna dair bir vesika itası ile mükelleftir. Evlenmenin men'i davası ikame edilmediği veya reddedildiği takdirde dahi hüküm böyledir. İlan vesikası, evleneceklere vesika tarihinden itibaren altı ay içinde Türkiye'nin her tarafında belediye reislerinin yahut reislerin evlenme işlerine memur ettiği vekillerinin huzurunda evlenebilmek salahiyetini verir.

743 sayılı Kanun, mevzuat.gov.tr
743 sayılı Kanun m. 1054721 sayılı Kanun m. 139
Ön koşulEvlenmenin ilanı; itiraz edilmemesi veya evlenmenin men'i davasının açılmaması ya da reddedilmesiEvlenme koşullarının tespiti veya ret kararının mahkemece kaldırılması; ilan yoktur
Verilen belgeİlan vesikasıEvlenme izni belgesi
SüreVesika tarihinden itibaren altı ayBelgenin verildiği tarihten başlayarak altı ay
Nerede kullanılır?Türkiye'nin her tarafında belediye reisleri veya evlenme işlerine memur ettikleri vekiller huzurundaHerhangi bir evlendirme memuru önünde; Yönetmeliğe göre yurt dışında da yetkili makam önünde

Değişiklik geçmişi

TarihDeğişiklikDayanak
01.01.2002Madde yürürlüğe girdi4721 s. K.
29.12.2014Evlendirme Yönetmeliği m. 22'deki 15 günlük bildirim kuralını içeren fıkra değiştirildi2014/7126 s. BKK

mevzuat.gov.tr'deki güncel metinde bu maddeye ilişkin bir değişiklik veya Anayasa Mahkemesi iptal notu yer almamaktadır.

İlgili maddeler

İlgili maddeler
  • TMK m. 137: Başvurunun incelenmesi ve reddi.
  • TMK m. 138: Ret kararına itiraz.
  • TMK m. 140: Evlenmenin yapılamaması; altı aylık süre.
  • TMK m. 141: Tören yeri.
  • TMK m. 155: Şekle aykırılık.
  • Evlendirme Yönetmeliği m. 20–22, 42: Dosya, gün ve saat bildirimi, izin belgesi, dosyanın geçerlilik süresi.
  • 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu m. 22–24: Evlendirme yetkisi, bildirim ve yurt dışında evlenme.

Evlenme işlemleri, evlenme izin belgesi ya da aile hukukundan doğan diğer konularda dosyanızı değerlendirmek isterseniz boşanma avukatı İstanbul sayfasındaki iletişim bilgilerinden bana ulaşabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

TMK 139 ne diyor?

TMK m. 139'a göre evlendirme memuru, evlenme koşullarının varlığını tespit ederse veya ret kararı mahkemece kaldırılırsa, evleneceklere evlenme gün ve saatini bildirir veya isterlerse evlenme izni belgesini verir. Belge, verildiği tarihten başlayarak altı ay içinde herhangi bir evlendirme memuru önünde evlenme hakkı sağlar.

Evlenme izin belgesi nedir, nasıl alınır?

Evlenme dosyası incelenip engel bulunmadığı ve belgelerin tam olduğu anlaşıldıktan sonra, çiftlerin istemi üzerine beyannamenin izin belgesi bölümü onaylanarak verilir (Yön. m. 22). İzin belgesi istendiğinde belge iki örnek olarak düzenlenir (Yön. m. 20/a).

Evlenme izin belgesi kaç ay geçerlidir?

Verildiği tarihten başlayarak altı ay (TMK m. 139/2). Bu süre belgede de gösterilir (Yön. m. 22).

Altı ay içinde evlenmezsek ne olur?

Altı ay geçtikten sonra evlendirme memuru töreni yapamaz (TMK m. 140). Evlenmeye esas dosya da evlenme ehliyet belgesinin düzenlendiği tarihten itibaren altı ay içinde evlenilmezse işlemden kaldırılır ve iptal edilir (Yön. m. 42); bu durumda yeniden başvurmak gerekir.

İzin belgesiyle başka bir şehirde nikâh kıyabilir miyiz?

Evet. Belge, yurt içinde evlendirmeye yetkili herhangi bir makam önünde ayrıca dosya düzenlenmeden evlenme imkânı verir (TMK m. 139/2; Yön. m. 22). İçişleri Bakanlığının 29 Aralık 2020 tarihli duyurusuna göre başvuru, muhtarlıklar dışında doğrudan töreni yapacak evlendirme memurluğuna da yapılabilir (İçişleri Bakanlığı duyurusu).

İzin belgesiyle yurt dışında evlenebilir miyiz?

Yönetmeliğe göre belge, yurt dışında evlendirmeye yetkili makam önünde de kullanılabilir (Yön. m. 22). İki Türk vatandaşı, mahalli mevzuat tanıyorsa büyükelçilik veya başkonsolosluk görevlisi önünde evlenebilir; fahri konsoloslar evlendiremez (Yön. m. 10). Yabancı makam önünde evlenmenin şekli o ülkenin hukukuna tabidir (5718 s. MÖHUK m. 13/2).

Belge alındıktan sonra evlenme engeli ortaya çıkarsa ne olur?

Evlenme koşullarının bulunmadığı anlaşılırsa evlendirme memuru töreni yapamaz (TMK m. 140). TBMM gerekçesine göre bu kural, belge verildikten sonra koşulların bulunmadığının anlaşılması hâlini de kapsar.

Evlenme izin belgesi ile evlenme ehliyet belgesi aynı şey mi?

Hayır. Evlenme dosyasına nüfus kayıt örneği veya evlenme ehliyet belgesi konulur (Yön. m. 20/e); dosyanın altı aylık geçerlilik süresi evlenme ehliyet belgesinin düzenlendiği tarihten başlar (Yön. m. 42). İzin belgesi ise dosya incelendikten sonra, başka bir yetkili makam önünde evlenebilmek için verilir (Yön. m. 22).

İzin belgesi dosyada yoksa evlilik geçersiz mi olur?

Kurucu unsurlar gerçekleşmişse hayır. Yargıtay, izin belgesinin bulunmadığı iddiası kurucu unsurlarla ilgili olmadığı için yokluk istemini reddeden kararı onamıştır (Yargıtay 2. HD, 2023/9264 E., 2024/5938 K., 17.09.2024). Yetkili memur önünde yapılmış evlenmenin diğer şekil kurallarına uyulmaması sebebiyle butlanına karar verilemez (TMK m. 155).

Nikâh başvurum reddedilmişti, mahkeme reddi kaldırdı; şimdi ne olacak?

Evlendirme memuru evlenme gün ve saatini bildirir veya isterseniz evlenme izni belgesini verir (TMK m. 139/1). Ret kararına itirazda verilen karar kesindir (TMK m. 138).

Av. Aydın Aydar
Av. Aydın Aydar Boşanma avukatı · İstanbul Barosu

1986'da İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun oldu; 35 yılı aşkın süredir boşanma ve aile hukuku davalarında çalışıyor. Madde şerhleri resmî metin, TBMM gerekçesi ve Yargıtay ile Anayasa Mahkemesi kararları esas alınarak hazırlanır ve güncellenir.

Bu sayfa genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut bir olaya ilişkin hukuki görüş niteliği taşımaz. Kanun metni yayın tarihindeki yürürlükteki metindir. Yayın: 20 Eylül 2026 · Son güncelleme: 20 Eylül 2026.

Hemen Ara WhatsApp