Anlaşmalı boşanma davası aile mahkemesinde, aile mahkemesi bulunmayan yerde aile mahkemesi sıfatıyla bakan asliye hukuk mahkemesinde açılır. Yetkili yer, eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son altı ay birlikte oturdukları yerdir. Dava adliyede ya da UYAP Vatandaş Portal üzerinden e-imza veya mobil imzayla açılabilir; yalnız e-Devlet şifresiyle dava açılamaz. Dilekçeye imzalı protokol eklenir, avukat zorunlu değildir. 2026’da mahkemeye ödenen tutar iki taraflı dosyada yaklaşık 4.994 TL’dir (732 TL başvurma, 732 TL peşin harç, yaklaşık 3.530 TL gider avansı). Kanun duruşmanın ne zaman yapılacağına süre koymaz; hâkim kararı çoğu zaman tek duruşmada verir, ama boşanma kararın verildiği gün değil kesinleştiği gün gerçekleşir. Boşanma davaları adli tatilde görülecek işlerden değildir; mahkeme ivedilik kararı verirse duruşma tatilde de yapılabilir.
Anlaşmalı boşanma davası hangi mahkemede açılır?#
Görevli mahkeme aile mahkemesidir. Aile mahkemesi kurulmayan yerlerde dava, Hâkimler ve Savcılar Kurulunca belirlenen asliye hukuk mahkemesinde, aile mahkemesi sıfatıyla görülür (4787 sayılı Kanun m. 2, 4). Görev kamu düzenine ilişkindir ve yargılamanın her aşamasında kendiliğinden gözetilir. Yargıtay bu kuralı protokolden doğan davalara da uygular: Anlaşmalı boşanma protokolüne dayanan bir tapu iptali ve tescil davasını genel görevli asliye hukuk mahkemesinin karara bağlaması bozma sebebi sayılmıştır (Yargıtay 2. HD, 2025/5346 E., 2026/2985 K., 23.03.2026). Protokolden doğan davalardaki görev sorunu 20. Bölümde ayrıca ele alınmıştır.
Anlaşmalı boşanma davası hangi şehirde açılır?#
Boşanma davalarında yetkiyi Kanun tek cümleyle belirler: “Boşanma veya ayrılık davalarında yetkili mahkeme, eşlerden birinin yerleşim yeri veya davadan önce son defa altı aydan beri birlikte oturdukları yer mahkemesidir” (TMK m. 168). Davacı bu yerler arasında seçim yapar. Yetki, davanın açıldığı tarihe göre belirlenir; dava tarihindeki yerleşim yerinde açılan dava, davacının kendi yerleşim yerinde açıldığı için yetkili mahkemede görülmüş sayılmıştır (Yargıtay 5. HD, 2024/1135 E., 2024/4847 K., 29.04.2024).
Bu yetki kesin değildir. Hukuk Genel Kurulu’na göre mahkeme, süresinde ve usulüne uygun bir itiraz olmadan kendiliğinden yetkisizlik kararı veremez (Yargıtay HGK, 2017/2488 E., 2018/1854 K., 06.12.2018). Anlaşmalı boşanmada eşler davayı birlikte açtığı için yetki itirazı da zaten gündeme gelmez. Yine de şehir seçilirken iki eşin duruşmaya bizzat geleceği hesaba katılmalıdır. Yurt dışında yaşayan eşlerin durumu 26. Bölümdedir.
Dava nasıl açılır, hangi belgeler gerekir?#
Üç yol vardır:
- Adliyeden: Dilekçe ve protokol tevzi bürosuna verilir, harç ve gider avansı yatırılır, dosya bir aile mahkemesine düşer.
- Avukat aracılığıyla UYAP’tan: Avukat dilekçeyi UYAP Avukat Portal üzerinden sunar. Vekâletnamede anlaşmalı boşanma ve kanun yolundan feragat için özel yetki bulunmalıdır (bkz. 5. ve 22. Bölüm).
- UYAP Vatandaş Portal’dan: Dava e-imza veya mobil imzayla açılır. E-Devlet şifresi portala girmeyi sağlar, ama dilekçeyi imzalamaya yetmez (HMK m. 445/2).
Dilekçede HMK m. 119’un aradığı bilgiler bulunur; dava sebebi olarak TMK m. 166/3 gösterilir. Dilekçeye iki eşin imzaladığı protokol eklenir. Eşler ortak dilekçe verebilir ya da eşlerden biri dilekçeyi tek başına verip diğeri davayı kabul edebilir (bkz. 4. Bölüm). Dilekçe ve protokol örnekleri Ek 2 ve Ek 3’tedir. Avukatla temsil zorunlu değildir; dava açmaya yeteneği olan herkes davasını bizzat açabilir ve takip edebilir (1136 sayılı Kanun m. 35). Ancak protokolün uzun vadeli etkileri düşünüldüğünde, özellikle çocuk, taşınmaz veya nafaka varsa, metnin bir avukata okutulması yıllar sonraki davaları önler.
Anlaşmalı boşanma davasının masrafı ne kadar?#
Mahkemeye ödenen tutar anlaşmalı ve çekişmeli davada aynıdır; fark avukatlık ücretinde ve delil masraflarındadır. 2026 tutarları şöyledir:
| Kalem | 2026 tutarı | Dayanak |
|---|---|---|
| Başvurma harcı | 732,00 TL | Harçlar Kanunu Genel Tebliği, Seri No: 98 (RG 31.12.2025) |
| Peşin karar ve ilam harcı (maktu) | 732,00 TL | Aynı tebliğ |
| Gider avansı (iki taraflı dosya) | Yaklaşık 3.530,00 TL | Gider Avansı Tarifesi m. 4: 2 taraf × 5 × 300 TL tebligat + 530 TL |
| Vekâletname suret harcı | 104,00 TL | Dava avukatla açılırsa |
| Toplam (avukatlık ücreti hariç) | Yaklaşık 4.994,00 TL |
Tebligat ücreti 1 Ekim 2026’da 300 TL olmuştur; bundan önceki hesaplarda toplam 4.644 TL olarak görülür. Harçlar her yılın başında, tarifeler de yıl içinde yeniden belirlendiği için güncel tutar dava günü kontrol edilmelidir.
Avukatlık ücreti serbestçe kararlaştırılır, ama tarifenin altında olamaz. 2025–2026 Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’ne göre asliye mahkemelerinde takip edilen davalar için asgari ücret 45.000 TL’dir (RG 04.11.2025); aile mahkemesindeki boşanma davalarında da bu tutar esas alınır. İstanbul Barosu’nun 2026 tavsiye çizelgesi anlaşmalı boşanma için KDV hariç 108.750 TL öngörür; bu çizelge bağlayıcı değildir (İstanbul Barosu Yönetim Kurulu’nun 08.12.2025 tarihli ve 115/19 sayılı kararı). Eşler yargılama giderlerini ve vekâlet ücretini protokolde paylaşabilir; bu konuda 10. Bölüme bakılmalıdır. Ödeme gücü olmayan eş adli yardım isteyebilir (HMK m. 334 vd.) ve barodan ücretsiz avukat talep edebilir (1136 sayılı Kanun m. 176 vd.).
Anlaşmalı boşanma davası ne kadar sürer?#
Kanun, duruşmadan önceki bekleyişe süre koymaz; duruşmadan sonraki her adımın süresini ise belirler. Adalet Bakanlığı verilerine göre boşanma davalarının ortalama görülme süresi 2020’de 199 gün iken 2025’te 163 güne düşmüştür; bu ortalama anlaşmalı ve çekişmeli davaları birlikte kapsar (Adalet Bakanı Akın Gürlek’in, Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü verilerini aktardığı 13.10.2026 tarihli konuşması (Demirören Haber Ajansı, 13.10.2026)). Anlaşmalı boşanmada aşamalar şöyledir:
| Aşama | Kanuni süre | Süreyi ne belirler? |
|---|---|---|
| Protokolün hazırlanması | Yok | Eşlerin anlaşmayı ne kadar netleştirdiği |
| Dava açılışından duruşmaya | Yok | Mahkemenin iş yükü; tek taraflı açılan davada tebligat |
| Duruşma ve hüküm | Hüküm, yargılamanın sona erdiği duruşmada açıklanır (HMK m. 294) | Protokolün eksiksizliği ve iki eşin gelmesi |
| Gerekçeli kararın yazılması | Yalnız hüküm sonucu açıklandıysa en geç bir ay (HMK m. 294/3) | Mahkemenin iş yükü |
| Tebliğ | e-Tebligat, adrese ulaştığı günü izleyen beşinci günün sonunda yapılmış sayılır (7201 sayılı Kanun m. 7/a) | Tebliğ yolu |
| Kesinleşme | Son tebliğden itibaren iki hafta (HMK m. 345) ya da tebliğden sonra feragat (HMK m. 349) | İki eşin feragat edip etmemesi |
| Nüfusa bildirim | Kesinleşmeden itibaren on gün (5490 sayılı Kanun m. 55) | Mahkeme kalemi |
Bu sürelerin somut bir takvime yerleştirilmesi fikir verir. Duruşmanın dilekçeden üç hafta sonra yapıldığı ve gerekçeli kararın duruşmadan on yedi gün sonra yazıldığı varsayılsın. Eşler 5 Ekim 2026’da davayı açarsa ve kimse feragat etmezse, duruşma 27 Ekim’de, gerekçeli karar 13 Kasım’da, e-Tebligat 18 Kasım’da olur; tebliğ 23 Kasım’da yapılmış sayılır ve karar 7 Aralık’ta kesinleşir: toplam 63 gün. Eşler gerekçeli kararı mahkemede elden tebellüğ edip aynı gün feragat ederse karar 13 Kasım’da kesinleşir: toplam 39 gün. Bu örnekteki duruşma ve gerekçeli karar tarihleri varsayımdır; asıl süreyi mahkemenin iş yükü belirler. Kesinleşme ve feragatin tuzakları 22. Bölümde anlatılmıştır.
Boşanma, kararın açıklandığı gün değil kesinleştiği gün gerçekleşir (HMK m. 350/2). Bir dosyada 13.11.2007’de verilen anlaşmalı boşanma kararı hiç kesinleştirilmemiş, eşlerden biri on beş yıl sonra, 10.10.2022’de davadan feragat etmiş ve dava reddedilmiştir; karar onanmış, eşler hukuken evli kalmıştır (Yargıtay 2. HD, 2024/5347 E., 2024/7325 K., 14.10.2024; karar düzeltme isteminin reddine ilişkin karardır).
Adli tatilde anlaşmalı boşanma davası görülür mü?#
Kural olarak hayır. Adli tatil her yıl 20 Temmuz’da başlar, 31 Ağustos’ta biter. Boşanma davaları, anlaşmalı olsalar bile, tatilde görülecek işler arasında sayılmaz; ancak taraflardan birinin talebiyle mahkeme davanın ivedi görülmesine karar verirse duruşma tatilde de yapılabilir (HMK m. 102-103). Tatilde dava açılabilir, tebligat yapılır, dilekçe verilebilir. Son günü tatile denk gelen süre, tatilin bitiminden itibaren bir hafta uzar; bu bir hafta 1 Eylül’den başlar ve 8 Eylül’de biter (HMK m. 104; Yargıtay 2. HD, 2021/2526 E., 2021/3729 K., 24.05.2021). Ek süre alınan cevap dilekçesinde de son gün tatile denk gelirse süre bu şekilde uzar (Yargıtay 2. HD, 2024/3791 E., 2024/5043 K., 27.06.2024).
Bu uzama boşanmadan ayrı açılmış nafaka ve velayet davalarında uygulanmaz; çünkü bu davalar tatilde de görülür. Aynı dosyada birleşmiş olsalar bile süre her dava için ayrı hesaplanır: Boşanma davasıyla birleşen tedbir nafakası davasında tatilde işleyen süre geçirilmiş ve temyiz dilekçesi bu yönden süreden reddedilmiştir (Yargıtay 2. HD, 2025/8385 E., 2025/10777 K., 08.12.2025; ayrıca nafaka artırımı için Yargıtay 2. HD, 2025/8322 E., 2025/10451 K., 01.12.2025; velayet için Yargıtay 2. HD, 2024/5668 E., 2024/5631 K., 10.09.2024).
Protokolde “karar kesinleşince” diye başlayan bütün yükümlülükler, tatil dönemine denk gelen kararlarda geç başlar. Kararın 20 Temmuz’dan hemen önce tebliğ edilmesi durumunda istinaf süresi 8 Eylül’e kadar uzayabilir. Ödeme ve devir tarihlerini takvim günü olarak değil, “kesinleşmeden itibaren … gün” biçiminde yazmak bu nedenle daha güvenlidir.
Protokolden doğan davalar da dahil olmak üzere aile hukukundan doğan davalarda görev aile mahkemesinindir ve kamu düzenine ilişkindir; boşanma davasında yetki ise kesin değildir, mahkeme süresinde bir itiraz olmadan kendiliğinden yetkisizlik kararı veremez (Yargıtay 2. HD, 2025/5346 E., 2026/2985 K., 23.03.2026; Yargıtay HGK, 2017/2488 E., 2018/1854 K., 06.12.2018).
Dava açmadan önce üç şeyi birlikte planlayın: iki eşin de katılabileceği bir şehir ve tarih, gerekçeli kararın tebliğ yolu ve kesinleşmeden sonra yapılacak işler (tapu, araç devri, ödeme). Eşlerden biri yurt dışında ya da başka şehirdeyse duruşmaya nasıl katılacağı dilekçeden önce konuşulmalıdır; bizzat dinlenmeyen eş için anlaşmalı boşanma kararı verilemez. e-Tebligat adresi olan eş için tebliğ süresi kendiliğinden işlediğinden, adresin kontrol edilmesi gerekir.