Kürtaj kanunda ayrı bir boşanma sebebi olarak sayılmaz; kararlarda evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına dayanan davalarda kusur olarak değerlendirildi (TMK m. 166/1). Evli kadında gebeliğin sonlandırılması için kadının izninin yanında eşin de rızası gerekir (2827 sayılı Nüfus Planlaması Hakkında Kanun m. 6/2). Kocasından habersiz kürtaj yaptıran kadının ağır kusurlu bulunduğu karar (Yargıtay 2. HD, 2022/10820 E., 2024/3755 K., 23.05.2024) ile kadına kürtaj için baskı kuran erkeğin tam kusurlu sayıldığı karar onandı (Yargıtay 2. HD, 2024/1179 E., 2024/8898 K., 20.11.2024).
- Kanunda ayrı sebep değil. Kürtaj, evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına dayanan davada kusur olarak ele alındı (TMK m. 166/1).
- Eşin rızası aranır. Evli kadında rahim tahliyesi için eşin de rızası gerekir (2827 sayılı Kanun m. 6/2).
- Habersiz kürtaj kusur sayıldı. Kocasından habersiz kürtaj yaptıran kadın ağır kusurlu bulundu (Yargıtay 2. HD, 2022/10820 E., 2024/3755 K., 23.05.2024).
- Baskı da kusur sayıldı. Hastane evrakındaki imzanın baskı kurulmadığı anlamına gelmeyeceği belirtildi (Yargıtay 2. HD, 2024/1179 E., 2024/8898 K., 20.11.2024).
- İspat şart. Erkeğin bizzat kürtaj istediği kanıtlanamayınca bu vakıa ona kusur olarak yüklenmedi (Yargıtay 2. HD, 2025/1792 E., 2025/8901 K., 16.10.2025).
- Birlikte yaşamak af sayılabildi. Dava açıldıktan sonra evlilik birliğini sürdüren eşlerin dosyasında erkeğin ileri sürdüğü olaylar af ve hoşgörü kapsamında görüldü (Yargıtay 2. HD, 2023/10061 E., 2024/7313 K., 14.10.2024).
Kanun kürtajda eşin rızasını arar mı?
Gebeliğin onuncu haftası doluncaya kadar, annenin sağlığı açısından tıbbi sakınca yoksa istek üzerine rahim tahliye edilir; müdahale gebe kadının iznine bağlıdır ve kadın evliyse eşin de rızası gerekir (2827 sayılı Kanun m. 5/1, 6/2). Eşin rızası kuralı ile kadının rızası olmadan yapılan müdahaleye bağlanan ceza birbirinden farklıdır:
| Durum | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| On haftaya kadar | Annenin sağlığı açısından tıbbi sakınca yoksa istek üzerine rahim tahliyesi | 2827 s. K. m. 5/1 |
| On haftadan sonra | Yalnız gebelik annenin hayatını tehdit ediyorsa veya doğacak çocuk ile onu takip edecek nesiller için ağır maluliyete neden olacaksa, kadın hastalıkları ve doğum uzmanı ile ilgili daldan bir uzmanın gerekçeli raporlarıyla | 2827 s. K. m. 5/2 |
| Acil durum | Hayatı veya hayati organlardan birini tehdit eden hâlde yetkili hekim gerekli müdahaleyi yapar | 2827 s. K. m. 5/3 |
| Kadın evliyse | Kadının izninin yanında eşin de rızası gerekir | 2827 s. K. m. 6/2 |
| Kadının rızası yoksa | Çocuğu düşürten kişiye beş yıldan on yıla kadar hapis | TCK m. 99/1 |
| On haftadan fazla gebelikte tıbbi zorunluluk yoksa | Rıza olsa bile düşürtene iki yıldan dört yıla kadar hapis; rıza gösteren kadına bir yıla kadar hapis veya adli para cezası | TCK m. 99/2 |
| On haftadan fazla gebelikte kadının kendisi düşürürse | Bir yıla kadar hapis veya adli para cezası | TCK m. 100/1 |
Eşler birlikte yaşamak, birbirine sadık kalmak ve yardımcı olmak zorundadır (TMK m. 185/3).
Mahkemeler nasıl değerlendirdi?
Kayseri 4. Aile Mahkemesinde görülen karşılıklı boşanma davalarında verilen karar Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesinin istinaf incelemesinden geçti; erkek, asıl davanın kabulü, kusur belirlemesi ve reddedilen tazminatlar yönünden temyiz etti. Yargıtay, erkeğin bizzat çocuğu kürtajla aldırmak istediğinin kanıtlanamadığını, bu nedenle bu vakıanın erkeğe kusur olarak yüklenemeyeceğini, ancak erkeğin kabul edilen ve gerçekleşen diğer kusurlu davranışlarına göre yine de ağır kusurlu olduğunu belirterek kararı onadı.
Ne anlama geliyor? Eşinizin kürtaj için ısrar ettiğini ileri sürüyorsanız bunu mesaj, olayı bizzat bilen tanık veya hastane kaydı gibi somut delillerle gösterin. Bu dosyada ispatlanamayan vakıa kusur sayılmadı.
Dörtyol Aile Mahkemesi, kadının erkeğin zoruyla kürtaj olduğunu söylemesine karşın tanık beyanlarının çelişkili olduğunu ve hastaneden gelen müzekkere cevabında kürtaj için kadının onay imzasının bulunduğunu belirterek bu konuda erkeğe kusur yüklemedi ve tarafları eşit kusurlu saydı. Adana Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi, erkeğin ikinci çocuklarının hamileliği sırasında kadına kürtaj olması konusunda baskı kurduğunun tanık beyanlarıyla sabit olduğunu, kadının hastane evraklarında imzasının bulunmasının baskı kurulmadığı anlamına gelmeyeceğini belirtti. Erkeği tam kusurlu, kadını kusursuz sayarak erkeğin davasını reddetti ve erkeğin kusurlu davranışlarının kadının kişilik haklarına saldırı niteliğinde olduğunu belirterek kadın yararına maddi ve manevi tazminata hükmetti; Yargıtay kararı onadı.
Ne anlama geliyor? Hastanede onay formunu imzalamış olmanız, baskı altında kaldığınızı ileri sürmenize engel olmadı. Baskıyı bilen tanıklarınızı ve yazışmalarınızı saklayın.
Erbaa 2. Asliye Hukuk (Aile) Mahkemesi, kadının eşinden habersiz kürtaj yaptırdığının tıp merkezinden gelen yazı cevabıyla sabit olduğunu ve kadının evlilik içinde başka bir kişiyle görüştüğünü belirterek kadını tam kusurlu saydı ve kadının davasını reddetti. Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi, erkeğin de eşine ilgisiz davrandığını ve ailesinin evliliğe müdahalesine sessiz kaldığını belirterek kusur dağılımını değiştirdi. Kocasından habersiz kürtaj yaptıran ve güven sarsıcı davranışta bulunan kadını ağır, erkeği hafif kusurlu saydı ve kadının davasını da kabul etti; Yargıtay kararı onadı.
Ne anlama geliyor? Habersiz kürtaj bu dosyada kadının ağır kusurunun gerekçelerinden biri oldu. Eşinizin haberi olmadan gebeliği sonlandırmanın boşanma davasında aleyhinize değerlendirilebileceğini hesaba katın.
Küçükçekmece 1. Aile Mahkemesi, kadının on haftadan küçük gebeliğinin isteğe bağlı olarak sonlandırıldığını, erkeğin bu işleme rızasının alındığının ispatlanamadığını belirterek kadını kusurlu saydı ve erkeğin boşanma davasını kabul etti. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 38. Hukuk Dairesi, erkeğin daha önce açtığı boşanma davasından feragat ettiğini ve feragatten önceki olayların af ve hoşgörü kapsamında kaldığını belirtti. Eldeki dava açıldıktan sonra da eşlerin cinsel birliktelik yaşayarak evlilik birliğini sürdürdüklerini, bu nedenle erkeğin ileri sürdüğü tüm iddia ve olayların af ve hoşgörü kapsamında kaldığını belirterek erkeğin davasını reddetti; Yargıtay kararı onadı.
Ne anlama geliyor? Dava açtıktan sonra eşinizle evlilik birliğini sürdürmeniz, ileri sürdüğünüz olayların affedilmiş sayılmasına yol açabildi. Bu dosyada erkeğin davası bu gerekçeyle reddedildi.
Diğer kararlarda sonuç
| Olay | Değerlendirme | Karar |
|---|---|---|
| Kadın zorla kürtaj ettirildiğini ileri sürdü; dava açıldıktan sonra eşler birkaç ay aynı çatı altında yaşadı | Kadının erkeği affettiği belirtilerek kadının davası reddedildi | Yargıtay 2. HD, 2024/160 E., 2024/8384 K., 06.11.2024 |
| Kadın cevap dilekçesinde gebeliği eşiyle anlaşarak ve karşılıklı isteyerek sonlandırdıklarını yazdı | Zorlamadan bahsedilemeyeceği belirtilerek erkeğe yüklenen bu kusur kaldırıldı; erkek diğer davranışlarıyla yine tam kusurlu bulundu | Yargıtay 2. HD, 2024/328 E., 2024/8074 K., 31.10.2024 |
| Kadın gebeliği sonlandırırken erkeğin onamını aldı, sonrasında eşler birlikte yaşamaya devam etti | Gebeliğin sonlandırılması kadına kusur olarak yüklenemedi | Yargıtay 2. HD, 2023/9249 E., 2024/7414 K., 15.10.2024 |
Rıza ve baskı nasıl ispatlandı?
Kürtajın yapıldığı, tıp merkezinden gelen yazı cevabıyla (Yargıtay 2. HD, 2022/10820 E., 2024/3755 K., 23.05.2024) ve gebeliğe ilişkin epikriz raporuyla belirlendi (Yargıtay 2. HD, 2023/10061 E., 2024/7313 K., 14.10.2024); baskının ise tanık beyanlarıyla sabit olduğu kabul edildi (Yargıtay 2. HD, 2024/1179 E., 2024/8898 K., 20.11.2024).
Dilekçede yazdıklarınız da sonuca etki eder: kadının kendi cevap dilekçesinde gebeliği eşiyle anlaşarak sonlandırdıklarını yazdığı belirtilerek erkeğe yüklenen zorlama kusuru kaldırıldı (Yargıtay 2. HD, 2024/328 E., 2024/8074 K., 31.10.2024).
Sağlık ve cinsel hayata ilişkin veriler özel nitelikli kişisel veridir (6698 sayılı Kanun m. 6/1). Eşinizin hastane kaydını kendi imkânlarınızla edinmeye çalışmak yerine, mahkemeden kaydın ilgili kurumdan istenmesini talep edin. Tanık seçimini boşanma davasında tanık rehberinde ayrıca anlattım.
Olaydan sonra birlikte yaşamak affetmek mi?
Dava açıldıktan sonra eşlerin birkaç ay aynı çatı altında yaşaması üzerine kadının erkeği affettiği belirtilerek kadının davası reddedildi (Yargıtay 2. HD, 2024/160 E., 2024/8384 K., 06.11.2024). Başka bir dosyada da dava açıldıktan sonra evlilik birliğini sürdüren eşlerden erkeğin ileri sürdüğü tüm olayların af ve hoşgörü kapsamında kaldığı kabul edildi (Yargıtay 2. HD, 2023/10061 E., 2024/7313 K., 14.10.2024). Erkeğin onamı alınarak gebeliğin sonlandırıldığı ve sonrasında birlikte yaşamaya devam edildiği dosyada ise bu olay kadına kusur olarak yüklenmedi (Yargıtay 2. HD, 2023/9249 E., 2024/7414 K., 15.10.2024).
Hangi davranışların af sayılabileceğini boşanma davası açmadan önce rehberinde ayrıca anlattım.
Kusurun tazminata ve nafakaya etkisi
Mevcut veya beklenen menfaatleri boşanma yüzünden zedelenen kusursuz veya daha az kusurlu taraf maddi tazminat, boşanmaya sebep olan olaylar yüzünden kişilik hakkı saldırıya uğrayan taraf manevi tazminat isteyebilir (TMK m. 174). Boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek taraf, kusuru daha ağır olmamak koşuluyla yoksulluk nafakası isteyebilir (TMK m. 175). Kürtaj için baskı kuran erkeğin kusurlu davranışlarının kadının kişilik haklarına saldırı niteliğinde olduğu belirtilerek kadın yararına maddi ve manevi tazminata hükmedildi (Yargıtay 2. HD, 2024/1179 E., 2024/8898 K., 20.11.2024).
Süresiz nafaka: TMK m. 175'teki "süresiz olarak" ibaresinin iptal edildiği 4 Haziran 2026'da basına yansıdı (Anayasa Mahkemesi Genel Kurul gündemi, 4 Haziran 2026, E.2025/156). 27 Eylül 2026 itibarıyla gerekçeli karar Resmî Gazete'de yayımlanmadı; TMK m. 175 bugünkü hâliyle uygulanır. Ayrıntıları süresiz nafaka kaldırıldı mı rehberinde anlattım.
Kusur derecesinin nasıl belirlendiğini boşanmada kusur, tazminat şartlarını boşanmada maddi ve manevi tazminat, hamilelik sürerken dava açmayı hamileyken boşanma, eşin çocuk istememesini çocuk olmaması boşanma sebebi mi, baskı ve kontrol davranışlarını psikolojik şiddet boşanma sebebi mi rehberinde anlattım.
- Tarihleri not edin.
Gebeliğin ve sonlandırılmasının tarihlerini, işlemin hangi hastanede yapıldığını yazın.
- Rıza konusunu belgeleyin.
Onay verip vermediğinizi, baskı gördüyseniz kimden ve nasıl gördüğünüzü gösteren mesajları saklayın.
- Tanıklarınızı belirleyin.
Baskıyı veya habersiz yapılan işlemi bizzat bilen kişileri tanık gösterin.
- Kaydı mahkemeden isteyin.
Hastane kaydının ilgili kurumdan istenmesini talep edin; sağlık verisi özel nitelikli kişisel veridir (6698 sayılı Kanun m. 6/1).
- Dilekçenizi dikkatle yazın.
Kendi beyanınız da değerlendirildi (Yargıtay 2. HD, 2024/328 E., 2024/8074 K., 31.10.2024).
- Af riskini düşünün.
Dava açtıktan sonra evlilik birliğini sürdürmek af sayılabildi (Yargıtay 2. HD, 2023/10061 E., 2024/7313 K., 14.10.2024).
Kürtaj konusunda yaşadıklarınızın boşanma davasında nasıl değerlendirilebileceğini konuşmak için boşanma avukatı sayfasındaki iletişim bilgilerinden bana ulaşabilirsiniz.
Kürtaj boşanma sebebi mi?
Kanunda ayrı bir boşanma sebebi olarak sayılmaz; evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına dayanan davada kusur olarak değerlendirilebilir (TMK m. 166/1). Kocasından habersiz kürtaj yaptıran kadının ağır kusurlu bulunduğu karar onandı (Yargıtay 2. HD, 2022/10820 E., 2024/3755 K., 23.05.2024).
Kürtaj için eşin izni gerekir mi?
Evli kadında rahim tahliyesi için kadının izninin yanında eşin de rızası gerekir (2827 sayılı Kanun m. 6/2).
Eşim beni kürtaja zorladı, boşanmada kusurlu olur mu?
Kadına kürtaj için baskı kurduğu tanıklarla ispatlanan erkek tam kusurlu sayıldı ve kadın yararına maddi ve manevi tazminata hükmedildi (Yargıtay 2. HD, 2024/1179 E., 2024/8898 K., 20.11.2024).
Hastanede onay formunu imzaladım, baskıyı ileri sürebilir miyim?
Kadının hastane evraklarında imzasının bulunmasının baskı kurulmadığı anlamına gelmeyeceği belirtildi (Yargıtay 2. HD, 2024/1179 E., 2024/8898 K., 20.11.2024).
Eşimin kürtaj istediğini nasıl ispatlarım?
Erkeğin bizzat kürtaj istediği kanıtlanamayınca bu vakıa ona kusur olarak yüklenmedi (Yargıtay 2. HD, 2025/1792 E., 2025/8901 K., 16.10.2025); mesaj, olayı bizzat bilen tanık ve hastane kaydı gibi somut delillere dayanın.
Dava açtıktan sonra eşimle birlikte yaşarsam ne olur?
Dava açıldıktan sonra eşlerin birkaç ay aynı çatı altında yaşadığı dosyada kadının erkeği affettiği belirtilerek kadının davası reddedildi (Yargıtay 2. HD, 2024/160 E., 2024/8384 K., 06.11.2024). Başka bir dosyada da dava açıldıktan sonra evlilik birliğini sürdüren eşlerden erkeğin ileri sürdüğü olaylar af ve hoşgörü kapsamında görüldü (Yargıtay 2. HD, 2023/10061 E., 2024/7313 K., 14.10.2024).
Kadının rızası olmadan kürtaj yaptırmak suç mu?
Rızası olmaksızın bir kadının çocuğunu düşürten kişi beş yıldan on yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır (TCK m. 99/1).