Boşanma Davası Düşer mi? 2026: Duruşmaya Gidilmezse, İşlemden Kaldırma ve Yenileme

"Duruşmaya gidemedim, davam düştü mü?" Boşanma davası süren kişilerin bana telaşla sorduğu sorulardan biri budur. Cevabı karmaşık değildir. Ama süreleri bilmeyen biri için davanın sonuçsuz kalmasına yol açabilecek kadar ciddidir.

Meslek hayatım boyunca işlemden kaldırılmış dosyaları yenilerken şunu gördüm: böyle davalar mahkemede kaybedilmez, takip edilmediği için kendiliğinden sona erer. Bu rehberde duruşmaya kim gelmezse ne olacağını ve işlemden kaldırılan davanın nasıl yenileneceğini anlatıyorum. Harcın ne zaman ödeneceğini, davanın kaç kez yenilenebileceğini, mazeretin nasıl bildirileceğini ve açılmamış sayılmanın sonuçlarını da kararlarla açıklıyorum.

Boşanma davası düşer mi: kısa cevap

"Dava düştü" ne demek?

Günlük dilde "dava düştü" denildiğinde farklı hukuki durumlar kastedilebilir. Bunların sonuçları birbirinden çok farklıdır.

Geri alma için davalının açık rızası gerekir; feragat ise kesin hüküm gibi sonuç doğurur (6100 sayılı Kanun m. 123, 311). Ölüm hâlinde mirasçının davaya devam etmesi ve kusurun ispatı mirası etkiler (boşanmanın miras hakkına etkisi). Feragat ile geri alma arasındaki farkları boşanma davasından feragat rehberinde anlattım. Bu yazı, duruşmaya gidilmemesi nedeniyle işlemden kaldırma, yenileme ve açılmamış sayılma üzerinde duruyor.

Duruşmaya gidilmezse ne olur?

Kanun, duruşmaya gelinmemesinin sonucunu iki fıkrada düzenler.

Usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflar, duruşmaya gelmedikleri veya gelip de davayı takip etmeyeceklerini bildirdikleri takdirde dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir. Usulüne uygun şekilde davet edilmiş olan taraflardan biri duruşmaya gelir, diğeri gelmezse, gelen tarafın talebi üzerine, yargılamaya gelmeyen tarafın yokluğunda devam edilir veya dosya işlemden kaldırılır.

Bu cümleler duruşmaya gelinmemesine ilişkin maddenin ilk iki fıkrasıdır (6100 sayılı Kanun m. 150). Aynı fıkraya göre geçerli bir özrü olmadan gelmeyen taraf, yokluğunda yapılan işlemlere itiraz edemez.

Anlaşmalı boşanmada karar verilebilmesi için hâkimin tarafları bizzat dinlemesi şarttır (anlaşmalı boşanmanın şartları). Duruşmada hâkimin hangi soruları sorduğunu anlaşmalı boşanmada hâkim ne sorar rehberinde anlattım. İşlemden kaldırma, duruşmada tutanağa geçirilmese de gerçekleşmiş sayılabilir.

Duruşma günü size nasıl bildirilmelidir?

İşlemden kaldırma ancak usulüne uygun davet edilmiş taraflar gelmediğinde mümkündür. Duruşma gününün tebligatla bildirilmesi gerekir; UYAP'tan öğrenilmesi yeterli değildir.

Aynı ilke, boşanma davasından ayrılan bir mal rejimi davasında da uygulandı. Duruşma gününden usulüne uygun davetiyle haberdar edilmeyen vekil nedeniyle verilen işlemden kaldırma kararı geçersiz sayıldı (Yargıtay 2. HD, 2023/1426 E., 2024/2424 K., 04.04.2024). Tebligatın nasıl yapıldığını boşanma davasında tebligat rehberinde anlattım.

Taraflardan biri ölmüşse dosya onun gelmediği gerekçesiyle işlemden kaldırılamaz. Davacının ölümünden sonraki duruşmada dosyanın işlemden kaldırılıp dava açılmamış sayıldığı bir dosyada karar bozuldu. Mirasçıların davaya devam edip etmeyeceğinin araştırılması gerektiği belirtildi (Yargıtay 2. HD, 2025/10985 E., 2026/3934 K., 09.04.2026).

İşlemden kaldırılan dava nasıl yenilenir?

Yenileme süresi ve harcı aynı fıkrada düzenlenmiştir.

Dosyası işlemden kaldırılmış olan dava, işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak üç ay içinde taraflardan birinin dilekçe ile başvurusu üzerine yenilenebilir.

Bu cümle işlemden kaldırmaya ilişkin maddenin dördüncü fıkrasının ilk cümlesidir (6100 sayılı Kanun m. 150). Yenileme dilekçesi, duruşma gün, saat ve yeriyle birlikte taraflara tebliğ edilir. İşlemden kaldırmadan itibaren bir ay geçtikten sonra yenilenirse yeniden harç alınır. Bu harç yenileyen tarafça ödenir ve karşı tarafa yüklenemez. Harç verilerek yenilenen dava eski davanın devamı sayılır.

Ay olarak belirlenen süre, başladığı güne son ayda karşılık gelen günün tatil saatinde biter. Son gün resmî tatile rastlarsa süre ilk iş günü çalışma saati sonunda biter. Boşanma davası adli tatile tabi olduğundan, son günü adli tatile rastlayan süre tatilin bitiminden itibaren bir hafta uzar (6100 sayılı Kanun m. 92, 93, 104). Bu haftanın, 31 Ağustos'u izleyen 1 Eylül'den başlatılması gerektiği belirtildi (Yargıtay 2. HD, 2021/2526 E., 2021/3729 K., 24.05.2021). Yine de yenilemeyi son güne bırakmayın. Yenileme şu sırayla yapılır.

1. İşlemden kaldırma tarihini öğrenin. Süre bu tarihten işler; UYAP'tan veya mahkeme kaleminden kontrol edin.
2. Dilekçenizi hazırlayın. Dosya numarasını, işlemden kaldırma tarihini ve davaya devam etmek istediğinizi yazın.
3. Harcı kontrol edin. Bir ay geçtiyse yenileme harcını yatırın ve makbuzu dilekçeye ekleyin.
4. Dilekçeyi verin. UYAP üzerinden ya da davanın görüldüğü mahkemeye, üç ay dolmadan başvurun.
5. Yeni duruşmayı takip edin. Yenileme dilekçesi, duruşma günüyle birlikte taraflara tebliğ edilir.

Dava kaç kez yenilenebilir?

Yenilemenin bir sınırı vardır.

İşlemden kaldırılmasına karar verilmiş ve sonradan yenilenmiş olan dava, ilk yenilenmeden sonra bir defadan fazla takipsiz bırakılamaz. Aksi hâlde dava açılmamış sayılır.

Bu cümleler işlemden kaldırmaya ilişkin maddenin altıncı fıkrasıdır (6100 sayılı Kanun m. 150). Basit yargılama usulüne tabi davalarda kural daha katıdır. Bu davalarda yenilenmesinden sonra takipsiz bırakılan dosya doğrudan açılmamış sayılır. Velayete ilişkin davalar basit yargılama usulüne tabidir; boşanma davası ise bu sayımda yer almaz (6100 sayılı Kanun m. 316, 320).

Bu sayımda geçerli bir mazeret gözetilir. Bir eşya alacağı dosyasında sonuç şöyle oldu.

Mazeret nasıl bildirilir?

Geçerli bir özrü olmadan duruşmaya gelmeyen taraf, yokluğunda yapılan işlemlere itiraz edemez. Bu yüzden mazeretinizi duruşmadan önce, belgesiyle birlikte dilekçeyle bildirin. Mahkeme uygun görürse duruşmayı erteleyebilir. Talebiniz üzerine duruşmaya bulunduğunuz yerden ses ve görüntü aktarımıyla katılmanıza da karar verebilir (6100 sayılı Kanun m. 149). Başka şehirden duruşmaya katılma yollarını e-Devlet üzerinden boşanma davası rehberinde anlattım.

Açılmamış sayılmanın sonuçları nelerdir?

Açılmamış sayılan davanın etkisi kanunda tek cümleyle belirlenmiştir.

Hangi sebeple olursa olsun açılmamış sayılan davadaki talep dahi vaki olmamış sayılır.

Bu cümle işlemden kaldırmaya ilişkin maddenin son fıkrasıdır (6100 sayılı Kanun m. 150). Boşanmak istiyorsanız yeni bir dava açmanız gerekir. Önceki dosyadaki tanık beyanları ve deliller kendiliğinden yeni davaya taşınmaz; onları yeni dilekçenizde yeniden göstermelisiniz.

Karşılıklı davalarda her dava ayrı ayrı değerlendirilir. Karşı davanın da işlemden kalkmış olup olmadığına ayrıca bakılır. Karşı davanın asıl davadan bağımsızlığını boşanma davasında karşı dava rehberinde anlattım. Yeni dava açarken dilekçenin nasıl yazılacağını ve nerede açılacağını boşanma davası nasıl açılır rehberinde bulabilirsiniz.

Mahkemeler nasıl değerlendirdi?

İncelediğim kararlarda işlemden kaldırma ve yenileme uyuşmazlıkları şöyle değerlendirildi.

Her satırın kararı yazının sonundaki tabloda yer alıyor.

Ne yapmalısınız?

1. Duruşma günlerini takip edin. Tebligatları ve UYAP kaydını düzenli kontrol edin.
2. Avukatınızla iletişimi koparmayın. Vekiliniz de gelmezse dosya işlemden kaldırılır.
3. Mazeretinizi duruşmadan önce bildirin. Belgesiz ve geç bildirilen mazeret sizi korumaz.
4. Yenileme süresini işlemden kaldırma tarihinden sayın. Ayrıca bir tebligat beklemeyin.
5. İlk ay içinde yenileyin. Bir ay geçerse harç ödersiniz; üç ay geçerse dava açılmamış sayılır.
6. Karşı tarafın feragat ettiği duruşmayı kaçırmayın. Kendi karşı davanız da işlemden kalkabilir.
7. Yenilenen dosyayı aksatmayın. İlk yenilemeden sonra bir defadan fazla takipsiz kalan dava açılmamış sayılır.

Yazıda dayandığım kararlar

Sonuç

Boşanma davası kendiliğinden düşmez; ama duruşmaları takip etmezseniz dosya işlemden kaldırılır. Üç ay içinde yenilenmezse emekleriniz boşa gider. Duruşmaya gelemeyecekseniz mazeretinizi duruşmadan önce ve belgesiyle bildirin.

Dosyanız işlemden kaldırıldıysa ilk ay içinde harçsız, en geç üç ay içinde harcını yatırarak yenileyin. Karşı tarafın davasından vazgeçtiği bir duruşmayı bile kaçırmayın. Yenilenen dosyanın bir defadan fazla takipsiz kalamayacağını unutmayın.

İşlemden kaldırılan dosyanızı yenilemek ya da duruşmalarınızı güvenle takip etmek için İstanbul boşanma avukatı sayfasındaki iletişim bilgilerinden bana ulaşabilirsiniz.