Türk Medeni Kanunu · Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması

TMK Madde 435: Koruma Kararına İtiraz

Türk Medeni Kanunu'nun 435. maddesine göre kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilir; bu hak kurumdan çıkarılma isteminin reddi hâlinde de kullanılabilir. Bu sayfada itiraz hakkına sahip olanları, süreyi, itirazın incelenme sırasını, denetim makamı kararının kesinliğini, madde gerekçesini ve kararları bulacaksınız.

Av. Aydın AydarAv. Aydın AydarHazırlayan · Boşanma avukatı 7 yüksek mahkeme kararı Güncelleme: 26 Eylül 2026
Resmî metin4721 sayılı Türk Medeni Kanunu

İkinci Kitap: Aile Hukuku › Üçüncü Kısım: Vesayet › Birinci Bölüm: Vesayet Düzeni › Altıncı Ayırım: Koruma Amacıyla Özgürlüğün Kısıtlanması

D. İtiraz

Madde 435

  1. (1)Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler.
  2. (2)Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi hâlinde de kullanılabilir.
Yürürlük: 01.01.2002 · Yürürlüğe girdiğinden beri değişmedimevzuat.gov.tr

Fıkra numaraları atıf kolaylığı için eklenmiştir; metin, mevzuat.gov.tr'deki güncel resmî metinle aynıdır.

Bu sayfada
  1. Madde metni
  2. TMK 435 ne düzenler?
  3. İtiraz hakkı ve süresi
  4. İtirazın incelenmesi ve denetim makamı kararının kesinliği
  5. Temyiz dilekçesinin itiraz sayılması
  6. Kısıtlama ile koruma kararının farklı kanun yolları
  7. İtirazın kişi hürriyeti bakımından önemi
  8. Yargıtay kararları
  9. Madde gerekçesi
  10. 743 sayılı eski Medeni Kanun'daki karşılığı
  11. Değişiklik geçmişi
  12. İlgili maddeler
  13. Sık sorulan sorular
Kısaca

TMK 435, koruma amacıyla kuruma yerleştirme kararlarına karşı itiraz yolunu düzenler. Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilir. Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi hâlinde de kullanılabilir. Denetim makamı asliye hukuk mahkemesidir ve itiraz üzerine verdiği karar kesindir. Yargıtay, koruma kararına karşı verilen temyiz dilekçesini itiraz niteliğinde saymış ve denetim makamının kararı kesin olduğu için temyiz istemini reddetmiştir (Yargıtay 8. HD, 2017/7990 E., 2018/567 K., 16.01.2018). Gerekçeye göre madde İsviçre Medeni Kanunu'nun 397d maddesinden aynen alınmıştır; eski Kanun'da karşılığı yoktu.

İtiraz
Koruma kararına karşı denetim makamına yapılan başvuru.
Denetim makamı
Vesayet makamının kararlarına karşı itirazları inceleyen asliye hukuk mahkemesi (TMK m. 397).
Yakınlar
Kuruma yerleştirilen kişinin yakını olan ve karara karşı itiraz hakkı tanınan kişiler.
Kurumdan çıkarılma istemi
Kuruma yerleştirilen kişinin özgürlüğünün geri verilmesi için yapılan başvuru.
Kesin karar
Kanun yoluna başvurulamayan karar.

TMK 435 ne düzenler?

KonuKuralDayanak
İtiraz edebilenlerKuruma yerleştirilen kişi veya yakınlarıTMK m. 435/1
KonuYerleştirme kararı; kurumdan çıkarılma isteminin reddiTMK m. 435
SüreKendilerine bildirilmesinden başlayarak on günTMK m. 435/1
MerciDenetim makamı (asliye hukuk mahkemesi)TMK m. 397, 435
İnceleme sırasıÖnce vesayet makamı, kabul etmezse denetim makamıTMK m. 422
SonuçDenetim makamının kararı kesinTMK m. 488
Bilgilendirmeİtiraz hakkı ve süresi yazılı olarak bildirilirTMK m. 436
Kaynakİsviçre Medeni Kanunu m. 397dGerekçe, s. 146

TBMM gerekçesine göre madde İsviçre Medeni Kanunu'nun 397d maddesinden aynen alınmıştır. Gerekçe, birinci fıkrada kuruma yerleştirilen kişiye veya yakınlarına yerleştirme kararına karşı, kararın kendilerine bildirilmesinden itibaren on gün içinde denetim makamına itiraz olanağı getirildiğini; ikinci fıkrada aynı olanağın kurumdan çıkarılma isteminin reddi hâlinde de öngörüldüğünü açıklar. Tasarının 435. maddesi Adalet Komisyonunca aynen kabul edilmiştir (S. Sayısı 723, s. 466).

Dikkat

Bu maddede dikkat edilecek ilk nokta, koruma kararına karşı yolun temyiz değil denetim makamına itiraz olmasıdır; Yargıtay'a gönderilen dilekçeler itiraz olarak değerlendirilmek üzere iade edilmektedir (Yargıtay 18. HD, 2013/14423 E., 2013/18206 K., 17.12.2013). İkinci nokta, on günlük sürenin kararın bildirilmesinden başlaması ve kişiye itiraz hakkının yazılı olarak bildirilmesinin zorunlu olmasıdır (TMK m. 436). Üçüncü nokta, aynı kararla hem kısıtlama hem koruma kararı verilmişse kısıtlama yönünden temyiz, koruma yönünden itiraz yolunun izlenmesidir (Yargıtay 18. HD, 2014/16607 E., 2015/5445 K., 07.04.2015).

İtiraz hakkı ve süresi

  • Kimler: Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları.
  • Neye karşı: Yerleştirme veya alıkoyma kararına ve kurumdan çıkarılma isteminin reddine.
  • Süre: Kararın kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün.

435. madde, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması kararlarına karşı özel bir itiraz yolu öngörür. Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilir. Bu hak, kişinin kurumdan çıkarılması için yaptığı istemin reddi hâlinde de kullanılabilir. Kişi durumu elverir elvermez kurumdan çıkarılır (TMK m. 432).

Karar verilirken ilgilinin kararın sebepleri hakkında bilgilendirilmesi ve karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğine yazılı olarak dikkatinin çekilmesi zorunludur; bir kuruma yerleştirilen kişiye alıkonulma kararına veya kurumdan çıkarılma isteminin reddine karşı en geç on gün içinde itiraz edebileceği derhâl yazılı olarak bildirilir (TMK m. 436).

İtirazın incelenmesi ve denetim makamı kararının kesinliği

  • İnceleme sırası: Önce vesayet makamı; kabul etmezse denetim makamı.
  • Denetim makamı: Asliye hukuk mahkemesi.
  • Kesinlik: Denetim makamının itiraz üzerine verdiği karar kesindir.

Yargıtay, koruma kararlarına karşı yapılan başvurularda 435. madde ile vasinin sıfatına itirazları düzenleyen 422. maddeyi birlikte uygulamıştır: itiraz önce vesayet makamı olan sulh hukuk mahkemesince, onun kabul etmemesi hâlinde denetim makamı olan asliye hukuk mahkemesince incelenir ve denetim makamı 488. madde uyarınca kesin karar verir (Yargıtay 18. HD, 2013/14423 E., 2013/18206 K., 17.12.2013). Denetim makamının itiraz üzerine verdiği karara karşı temyiz yolu kapalıdır (Yargıtay 8. HD, 2017/7990 E., 2018/567 K., 16.01.2018).

Temyiz dilekçesinin itiraz sayılması

  • Kişinin başvurusu: Temyiz adıyla verilse de itiraz olarak değerlendirilir.
  • Vasinin ve kurumun başvurusu: Aynı kural uygulanır.
  • Sonuç: Dosya denetim makamınca karar verilmek üzere iade edilir.

Yargıtay, koruma kararına karşı kişinin verdiği temyiz dilekçesini itiraz olarak değerlendirmiş ve denetim makamınca karar verilmek üzere dosyayı iade etmiştir (Yargıtay 18. HD, 2013/14423 E., 2013/18206 K., 17.12.2013). Koruma istemini reddeden karara karşı vasinin başvurusu (Yargıtay 18. HD, 2015/282 E., 2015/12568 K., 14.09.2015), kuruma yerleştirme isteminde bulunan kurumun başvurusu (Yargıtay 8. HD, 2017/7911 E., 2018/1391 K., 25.01.2018) ve Cumhuriyet başsavcılığının ihbarı üzerine verilen karara karşı yapılan başvuru da (Yargıtay 8. HD, 2017/8405 E., 2018/875 K., 18.01.2018) aynı kurala göre değerlendirilmiştir.

Kısıtlama ile koruma kararının farklı kanun yolları

  • Kısıtlama ve vasi atanması: Temyiz incelemesi.
  • Koruma kararı: Denetim makamına itiraz.

Aynı yargılamada hem kısıtlama hem koruma kararı verilebilir. Yargıtay, böyle bir dosyada kısıtlama ve vasi atanmasına ilişkin kısmı temyiz incelemesinden geçirerek onamış, koruma kararına ilişkin kısım bakımından ise 435. maddedeki itiraz yolunun izlenmesi için dosyayı iade etmiştir (Yargıtay 18. HD, 2014/16607 E., 2015/5445 K., 07.04.2015). Kısıtlama kişinin fiil ehliyetini, koruma kararı ise kişi özgürlüğünü ilgilendirir.

İtirazın kişi hürriyeti bakımından önemi

  • Güvence: Denetim makamı, vesayet makamının usul eksikliklerini giderebilir.
  • Eksikliğin sürmesi: Giderilmeyen eksiklikler ihlal değerlendirmesinde gözetilir.

Anayasa Mahkemesi, bildirimin gecikmesi, ilgilinin dinlenmemesi ve kanundaki sürenin aşılması nedeniyle usul güvencelerine aykırı verilen bir koruma kararında bu eksikliklerin itiraz üzerine denetim makamınca da giderilmediğini tespit ederek kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiğine karar vermiştir (AYM, E.T., B. No: 2022/91835, 25.06.2025).

Uygulamada

Size veya bir yakınınıza koruma kararı bildirildiyse, bildirim tarihinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edin; süreyi temyiz süresiyle karıştırmayın (TMK m. 435). Kurumdan çıkarılma isteminiz reddedildiyse, aynı sürede bu karara da itiraz edebilirsiniz. Aynı kararla kısıtlama da verildiyse, kısıtlama yönünden temyiz, koruma kararı yönünden itiraz yolunu ayrı ayrı değerlendirin.

Yargıtay kararları

Aşağıdaki kararlar, 435. maddedeki itiraz yolunu denetim makamı kararının kesinliği, temyiz dilekçesinin itiraz sayılması ve kısıtlama ile koruma kararının ayrımı yönünden gösteren kararlardan seçilmiştir. Kararların bir kısmı başka maddelerin sayfalarında da yer alır ve ilgililerin sağlık bilgilerine yer verilmeden özetlenmiştir. Kararlar resmî karar arama sistemlerinden alınmıştır. Her kartta kararın vardığı ilke, olayın özeti, karardan birebir bir alıntı ve kararın uygulamadaki anlamı yer alır. Konuya göre süzmek için düğmeleri kullanabilirsiniz.

Yargıtay 8. Hukuk Dairesi2017/7990 E. · 2018/567 K.16.01.2018

Koruma kararına karşı yol denetim makamına itirazdır; denetim makamının itiraz üzerine verdiği karar kesindir ve temyiz edilemez

Bir kişi hakkında 432. madde uyarınca koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına karar verildi. Kişinin itirazı denetim makamınca reddedildi; kişi bu kararı da temyiz etti.

“Türk Medeni Kanunu'nun 488. maddesinde ise, vesayet makamının kararlarına ilişkin itiraz üzerine verilen denetim makamı kararlarının kesin olduğu hükme bağlandığından; kısıtlı adayı tarafından temyiz dilekçesi verilmiş ise de, bu dilekçe, Türk Medeni Kanunu'nun 435. maddesi gereğince itiraz niteliğinde olup, denetim makamı olan asliye hukuk mahkemesince incelenerek karar verildiğinden ve denetim makamının kararı da kesin olduğundan temyiz isteminin REDDİNE”

Ne anlama geliyor? Karar, 435. maddedeki itiraz yolunun kapsamını ve sonunu gösterir. Daire, kuruma yerleştirilen kişinin veya yakınlarının karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceğini, bu hakkın kurumdan çıkarılma isteminin reddi hâlinde de kullanılabileceğini hatırlatmıştır. Kişinin temyiz dilekçesi 435. madde anlamında itiraz niteliğinde görülmüş; denetim makamı bu itirazı incelediği ve kararı 488. madde gereğince kesin olduğu için temyiz istemi reddedilmiştir (TMK m. 488).

Kaynak: Yargıtay Karar Arama (mevzuat.adalet.gov.tr)Kararın tam metni
Yargıtay 18. Hukuk Dairesi2014/16607 E. · 2015/5445 K.07.04.2015

Aynı kararda kısıtlama ile koruma kararı birlikte verilmişse kısıtlama ve vasi atanması yönünden temyiz incelenir, koruma kararı yönünden ise itiraz yolu izlenir

Bir kurum, bir kişinin koruma amacıyla bir hastaneye yerleştirilmesini istedi. Sulh hukuk mahkemesi kişinin kısıtlanmasına, vasi atanmasına ve koruma amacıyla hastaneye yerleştirilmesine birlikte karar verdi; karar kişi tarafından temyiz edildi.

“2-Tedavi ve koruma kararı yönünden yapılan temyiz incelemesinde; Türk Medeni Kanunu'nun 435.maddesi gereğince kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları, verilen karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebilirler. Bu hak, kurumdan çıkarılma isteminin reddi hâlinde de kullanılabilir. Türk Medeni Kanunu'nun 422. maddesi gereğince de yapılan itirazları inceleme görevi; öncelikle vesayet makamı olan sulh mahkemesine, onun kabul etmemesi halinde denetim makamı olan asliye mahkemesine aittir. Öyle ise mahkemece verilen tedavi ve koruma amaçlı özgürlüğü kısıtlama kararının kaldırılmasına yönelik dilekçenin, yukarıda açıklanan kurallar çerçevesinde değerlendirilip, vesayet makamınca özür nedenleri yerinde görülmediği takdirde buna ilişkin kararla birlikte evrakın denetim makamına gönderilmesi ve denetim makamınca bu konuda Türk Medeni Kanunu'nun 488. maddesi uyarınca kesin bir karar verilmesi için dosyanın mahkemesine İADESİNE”

Ne anlama geliyor? Karar, kısıtlama ile koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasının farklı kanun yollarına tabi olduğunu gösterir. Daire, kısıtlama ve vasi atanmasına ilişkin kısmı temyiz incelemesinden geçirerek onamış; koruma kararına yönelik kısım bakımından ise 435. madde gereğince kişinin veya yakınlarının on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceğini belirtmiştir. İtirazların önce vesayet makamınca, onun kabul etmemesi hâlinde denetim makamınca inceleneceği ve denetim makamının 488. madde uyarınca kesin karar vereceği gözetilerek dosya bu kısım yönünden iade edilmiştir (TMK m. 422).

Kaynak: Yargıtay Karar Arama (mevzuat.adalet.gov.tr)Kararın tam metni
Yargıtay (Kapatılan) 18. Hukuk Dairesi2013/14423 E. · 2013/18206 K.17.12.2013

Koruma amacıyla hastaneye yerleştirme kararına karşı kişinin temyiz dilekçesi itiraz olarak değerlendirilmeli ve denetim makamına gönderilmelidir

Koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması istendi. Sulh hukuk mahkemesi istemi kabul ederek kişinin tedavi amacıyla bir hastaneye yatırılmasına karar verdi; karar kişi tarafından temyiz edildi.

“Öyle ise mahkemece verilen koruma amaçlı özgürlüğü kısıtlama kararının kaldırılmasına yönelik dilekçenin, yukarıda açıklanan kurallar çerçevesinde değerlendirilip, vesayet makamınca özür nedenleri yerinde görülmediği takdirde buna ilişkin kararla birlikte evrakın denetim makamına gönderilmesi ve denetim makamınca bu konuda Türk Medeni Kanunu'nun 488. maddesi uyarınca kesin bir karar verilmesi için dosyanın mahkemesine İADESİNE”

Ne anlama geliyor? Karar, 435. maddedeki itiraz yolunun temyiz yerine geçtiğini gösterir. Daire, kuruma yerleştirilen kişinin karara karşı on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceğini ve itirazların önce vesayet makamınca, onun kabul etmemesi hâlinde denetim makamınca inceleneceğini belirtmiştir. Kişinin dilekçesinin bu kurallar çerçevesinde değerlendirilmesi, vesayet makamı yerinde görmezse evrakın denetim makamına gönderilmesi ve denetim makamınca kesin karar verilmesi için dosya iade edilmiştir.

Kaynak: Yargıtay Karar Arama (mevzuat.adalet.gov.tr)Kararın tam metni
Yargıtay 18. Hukuk Dairesi2015/282 E. · 2015/12568 K.14.09.2015

Koruma istemini reddeden karara karşı vasinin başvurusu da itiraz olarak değerlendirilir ve denetim makamınca kesin olarak karara bağlanır

Vasi, vesayet altındaki kişi hakkında tedavi amaçlı kişisel koruma kararı verilmesini istedi. Sulh hukuk mahkemesi istemi reddetti; vasi bu kararı temyiz etti.

“Öyle ise mahkemece verilen koruma amaçlı özgürlüğü kısıtlamaya yönelik dilekçenin, yukarıda açıklanan kurallar çerçevesinde değerlendirilip, vesayet makamınca özür nedenleri yerinde görülmediği takdirde buna ilişkin kararla birlikte evrakın denetim makamına gönderilmesi ve denetim makamınca bu konuda Türk Medeni Kanunu'nun 488. maddesi uyarınca kesin bir karar verilmesi için dosyanın mahkemesine İADESİNE”

Ne anlama geliyor? Karar, itiraz yolunun yalnız kabul kararlarına karşı değil koruma istemini reddeden kararlara karşı da izlendiğini gösterir. Daire, 435. maddedeki itiraz hakkını ve 422. maddedeki inceleme sırasını birlikte uygulamış; vasinin temyiz dilekçesinin itiraz olarak değerlendirilmesi ve denetim makamınca 488. madde uyarınca kesin karar verilmesi için dosyayı iade etmiştir.

Kaynak: Yargıtay Karar Arama (mevzuat.adalet.gov.tr)Kararın tam metni
Yargıtay 8. Hukuk Dairesi2017/7911 E. · 2018/1391 K.25.01.2018

Kuruma yerleştirme istemine ilişkin karara karşı başvuran kurumun temyiz dilekçesi de itiraz olarak incelenmelidir

Bir kurum, vesayet altındaki kişinin tedavi amacıyla bir bakım ve rehabilitasyon merkezine yerleştirilmesini istedi. Sulh hukuk mahkemesi kişinin hâlen bulunduğu bakım merkezinde kalmasına izin verdi; karar kurum vekilince temyiz edildi.

“Öyle ise mahkemece verilen tedavi amacıyla kuruma yerleştirmeye yönelik dilekçenin, yukarıda açıklanan kurallar çerçevesinde değerlendirilip, vesayet makamınca özür nedenleri yerinde görülmediği takdirde buna ilişkin kararla birlikte evrakın denetim makamı olan asliye hukuk mahkemesine gönderilmesi ve denetim makamınca bu konuda Türk Medeni Kanunu'nun 488. maddesi uyarınca kesin bir karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine iadesi gerekmiştir.”

Ne anlama geliyor? Karar, 435. maddedeki itiraz yolunun istemde bulunan kurum bakımından da uygulandığını gösterir. Daire, kuruma yerleştirilen kişi veya yakınlarının karara karşı denetim makamına itiraz edebileceğini hatırlatmış; kurumun temyiz dilekçesinin 422. madde çerçevesinde değerlendirilmesi, vesayet makamı yerinde görmezse evrakın denetim makamı olan asliye hukuk mahkemesine gönderilmesi ve 488. madde uyarınca kesin karar verilmesi gerektiğini belirterek dosyayı incelemeksizin iade etmiştir.

Kaynak: Yargıtay Karar Arama (mevzuat.adalet.gov.tr)Kararın tam metni
Yargıtay 8. Hukuk Dairesi2017/8405 E. · 2018/875 K.18.01.2018

Cumhuriyet başsavcılığının ihbarı üzerine verilen koruma kararına karşı yapılan başvuruyu denetim makamı olan asliye hukuk mahkemesi inceler

Cumhuriyet başsavcılığının ihbarı üzerine sulh hukuk mahkemesi bir kişinin 432. madde uyarınca koruma amacıyla özgürlüğünün kısıtlanmasına karar verdi. Karar temyiz yoluyla Yargıtay'a gönderildi.

“Yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler gözönüne alındığında, koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanması kararlarına karşı yapılan itirazları inceleme görevinin, denetim makamı olan Asliye Hukuk Mahkemesine ait (5133 S.K. md.2-3, TMK md.397) bulunduğu anlaşılmaktadır. Buna göre, dilekçenin görev yönünden reddiyle, evrakın denetim makamına gönderilmesi ve denetim makamınca bu konuda kesin bir karar verilmesi için dosyanın Mahkemesine iadesine karar verilmesi gerekmiştir.”

Ne anlama geliyor? Karar, koruma kararlarına karşı itirazları inceleme görevinin denetim makamına ait olduğunu gösterir. Daire, 432. ve 435. maddeleri birlikte aktararak itirazların denetim makamı olan asliye hukuk mahkemesince incelenmesi gerektiğini belirtmiş (TMK m. 397); dilekçenin görev yönünden reddi ve denetim makamınca kesin karar verilmesi için dosyayı iade etmiştir.

Kaynak: Yargıtay Karar Arama (mevzuat.adalet.gov.tr)Kararın tam metni
Anayasa Mahkemesi İkinci BölümB. No: 2022/91835 · E.T. başvurusu25.06.2025

İtiraz üzerine denetim makamının, vesayet makamının kanundaki usul güvencelerine aykırılıklarını gidermemesi kişi hürriyeti ihlalinin sürmesine yol açar

Başvurucu rızası dışında bir hastaneye yatırıldı. Vesayet makamı, bildirimden bir hafta sonra ve başvurucuyu dinlemeden koruma kararı verdi. Başvurucu vekilinin itirazı önce vesayet makamınca, ardından denetim makamı olan asliye hukuk mahkemesince reddedildi.

“Söz konusu değerlendirmeler uyarınca başvurucunun tutulmasına esas teşkil eden tedbirin kanunda belirtilen usuli güvencelere uygun olarak alınmadığı belirtilen eksikliklerin denetim makamı olan Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından da giderilmediği anlaşılmıştır. 4721 sayılı Kanun'da öngörülen esaslara aykırı şekilde gerçekleştirilen tutma nedeniyle başvurucu, hukuka aykırı şekilde fiziksel özgürlüğünden mahrum bırakılmıştır.”

Ne anlama geliyor? Karar, 435. maddedeki itiraz yolunun kişi hürriyeti güvencesi bakımından taşıdığı önemi gösterir. Anayasa Mahkemesi, koruma kararının bildirimin gecikmesi, ilgilinin dinlenmemesi ve kanundaki sürenin aşılması nedeniyle usul güvencelerine aykırı verildiğini; bu eksikliklerin itiraz üzerine denetim makamınca da giderilmediğini tespit etmiştir. Kişi hürriyeti ve güvenliği hakkının ihlal edildiğine ve başvurucuya manevi tazminat ödenmesine karar verilmiştir (TMK m. 437).

Kaynak: Anayasa Mahkemesi Kararlar Bilgi BankasıKararın tam metni

Madde gerekçesi

Madde gerekçesi

Madde 435- Madde İsviçre Medenî Kanununun 397d maddesinden aynen alınmıştır. Birinci fıkrada kuruma yerleştirilen kişiye veya yakınlarına yerleştirme kararına karşı kararın kendilerine bildirilmesinden itibaren on gün içinde denetim makamına itiraz olanağı getirilmiştir. İkinci fıkrada aynı olanak kurumdan çıkarılma isteminin reddi hâlinde de öngörülmüştür.

Türk Medenî Kanunu Tasarısı ve Adalet Komisyonu Raporu, TBMM S. Sayısı: 723 (21. Dönem), s. 146

Tasarının 435. maddesi Adalet Komisyonunca aynen kabul edilmiştir (S. Sayısı 723, s. 466).

743 sayılı eski Medeni Kanun'daki karşılığı

Eski Kanun'da bu maddenin karşılığı yoktu. Madde, gerekçeye göre İsviçre Medeni Kanunu'ndaki koruma amacıyla özgürlüğün kısıtlanmasına ilişkin düzenlemeden esinlenerek getirilen altıncı ayırımın bir parçasıdır.

743 sayılı Kanun dönemi4721 sayılı Kanun m. 435
Koruma kararına itirazBu kapsamda bir düzenleme yoktuKişi veya yakınları on gün içinde denetim makamına itiraz eder
Kurumdan çıkarılma isteminin reddiDüzenleme yoktuAynı itiraz hakkı tanınmıştır
KaynakYokİsviçre Medeni Kanunu m. 397d

Değişiklik geçmişi

TarihGelişmeDayanak
01.01.2002Madde yürürlüğe girdi4721 s. K.

Madde 2002'den bu yana değişmemiştir; Tasarı metni Adalet Komisyonunda da değiştirilmemiştir. Bu sayfa hazırlanırken norm denetimi karar bankasında 435. maddenin itiraz veya iptal konusu olduğu bir karara rastlanmamıştır.

İlgili maddeler

İlgili maddeler

Bir yakınınız hakkında verilen koruma kararına itiraz, vasi veya kayyım atanması, boşanma davasında vesayet veya aile hukukundan doğan diğer sorularınız için boşanma avukatı İstanbul sayfasındaki iletişim bilgilerinden bana ulaşabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

TMK 435 ne diyor?

Kuruma yerleştirilen kişinin veya yakınlarının karara karşı kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün içinde denetim makamına itiraz edebileceğini; bu hakkın kurumdan çıkarılma isteminin reddi hâlinde de kullanılabileceğini düzenler.

Koruma kararına kimler itiraz edebilir?

Kuruma yerleştirilen kişi veya yakınları.

İtiraz süresi ne kadardır?

Kararın kendilerine bildirilmesinden başlayarak on gün.

İtiraz nereye yapılır?

Denetim makamına, yani asliye hukuk mahkemesine; itiraz önce vesayet makamınca değerlendirilir, kabul edilmezse denetim makamı karar verir.

Koruma kararı temyiz edilebilir mi?

Hayır; yol denetim makamına itirazdır ve denetim makamının kararı kesindir (Yargıtay 8. HD, 2017/7990 E., 2018/567 K., 16.01.2018).

Temyiz dilekçesi verildiyse ne olur?

İtiraz olarak değerlendirilmek üzere dosya iade edilir (Yargıtay 18. HD, 2013/14423 E., 2013/18206 K., 17.12.2013).

Kurumdan çıkarılma istemi reddedilirse ne yapılabilir?

Aynı şekilde on gün içinde denetim makamına itiraz edilebilir (TMK m. 435/2).

Kısıtlama ve koruma kararı birlikte verilirse hangi yol izlenir?

Kısıtlama ve vasi atanması yönünden temyiz, koruma kararı yönünden itiraz (Yargıtay 18. HD, 2014/16607 E., 2015/5445 K., 07.04.2015).

Eski Kanun'da karşılığı var mıydı?

Hayır; madde 4721 sayılı Kanun'la getirilmiştir.

Madde yürürlüğe girdiğinden beri değişti mi?

Hayır.

Av. Aydın Aydar
Av. Aydın Aydar Boşanma avukatı · İstanbul Barosu

1986'da İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi'nden mezun oldu; 35 yılı aşkın süredir boşanma ve aile hukuku davalarında çalışıyor. Madde şerhleri resmî metin, TBMM gerekçesi ve Yargıtay ile Anayasa Mahkemesi kararları esas alınarak hazırlanır ve güncellenir.

Bu sayfa genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut bir olaya ilişkin hukuki görüş niteliği taşımaz. Kanun metni yayın tarihindeki yürürlükteki metindir. Yayın: 26 Eylül 2026 · Son güncelleme: 26 Eylül 2026.

Hemen Ara WhatsApp