27 Eylül 2026 itibarıyla hayır. TMK m. 175'teki "süresiz olarak" ibaresinin iptali istemiyle yapılan itiraz başvurusu, Anayasa Mahkemesi Genel Kurulunun 4 Haziran 2026 gündeminde esas inceleme aşamasında yer aldı ve aynı gün ibarenin iptal edildiği basına yansıdı (Anayasa Mahkemesi Genel Kurul gündemi, 4 Haziran 2026, E.2025/156). Ancak gerekçeli karar Resmî Gazete'de yayımlanmadı. İptal edilen bir hüküm, kararın Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihte ya da kararda belirtilen ileri bir tarihte yürürlükten kalkar ve iptal kararları geriye yürümez (Anayasa m. 153). Bu nedenle TMK m. 175 bugün yürürlükteki hâliyle uygulanıyor; hükmedilmiş yoksulluk nafakaları kendiliğinden sona ermez. Nafakanın kaldırılması veya azaltılması bugün de TMK m. 176'daki sebeplerle istenebilir.
- İbarenin iptal edildiği basına yansıdı. Dosya Anayasa Mahkemesi Genel Kurulunun 4 Haziran 2026 gündeminde esas incelemedeydi.
- Gerekçeli karar yayımlanmadı. 27 Eylül 2026 itibarıyla karar Resmî Gazete'de yok.
- İptal Resmî Gazete ile hüküm doğurur. Anayasa Mahkemesi yürürlük için en fazla bir yıllık ileri bir tarih de belirleyebilir.
- İptal geriye yürümez. Hükmedilmiş nafakalar kendiliğinden sona ermez.
- Bugün TMK m. 175 uygulanır. Yeni davalarda yoksulluk nafakası mevcut kurallara göre belirlenir.
- Nafaka bugün de kaldırılabilir. Yeniden evlenme ve ölümle kendiliğinden, fiilen evli gibi yaşama, yoksulluğun kalkması ve haysiyetsiz hayatta mahkeme kararıyla.
- Önceki başvurular reddedilmişti. 2012'de esastan, 2015'te on yıllık başvuru yasağı nedeniyle.
- Süre, kaldırma sebepleri arasında yok. Yargıtay, 1997'de bağlanan nafakanın toptan ödemeye çevrilmesini bozdu (Yargıtay 2. HD, 2026/2344 E., 2026/4567 K., 22.04.2026).
Anayasa Mahkemesinde ne oldu?
Antalya 12. Aile Mahkemesi, TMK m. 175'in birinci fıkrasındaki "süresiz olarak" ibaresinin iptali için Anayasa Mahkemesine itiraz yoluyla başvurdu; dosya Genel Kurulun 4 Haziran 2026 gündeminde esas inceleme evresinde yer aldı (Anayasa Mahkemesi Genel Kurul gündemi, 4 Haziran 2026, E.2025/156). Aynı gün ibarenin iptal edildiği basına yansıdı. Resmî gündem sayfası esas incelemedeki dosyaların sonucunu yazmıyor; 27 Eylül 2026 itibarıyla gerekçeli karar Resmî Gazete'de de yayımlanmadı.
| Konu | Durum (27.09.2026) | Kaynak |
|---|---|---|
| Başvuru | Antalya 12. Aile Mahkemesinin itiraz başvurusu, E.2025/156 | Anayasa Mahkemesi Genel Kurul gündemi |
| İnceleme | 4 Haziran 2026 gündeminde esas inceleme | Anayasa Mahkemesi Genel Kurul gündemi |
| Sonuç | Basına iptal edildiği yansıdı; resmî sonuç ve gerekçe yayımlanmadı | Resmî Gazete'de karar yok |
| Yürürlük | Gerekçeli karar yayımlanınca belli olacak | Anayasa m. 153 |
Anayasa Mahkemesi, aynı ibareye yönelik önceki bir itiraz başvurusunu 2012'de reddetmiş; nafakanın "süresiz" olmasının ölünceye kadar ödeneceği anlamına gelmediğini, kanundaki sebeplerle kalkabileceğini belirtmişti (Anayasa Mahkemesi, E. 2011/136, K. 2012/72, 17.05.2012). Bu kararın ayrıntılarını TMK m. 175 şerhinde anlattım.
Aynı ibareye 2015'te yapılan bir başka itiraz başvurusu ise esasa girilmeden reddedildi (Anayasa Mahkemesi, E. 2015/57, K. 2015/58, 17.06.2015). Anayasa'ya göre Anayasa Mahkemesinin işin esasına girerek verdiği ret kararının Resmî Gazete'de yayımlanmasından sonra on yıl geçmedikçe aynı kanun hükmü için tekrar başvurulamaz (Anayasa m. 152/son). 2012 kararı 26 Haziran 2012'de Resmî Gazete'de yayımlandığı için bu engel Haziran 2022'de kalktı.
| Başvuru | Sonuç | Kaynak |
|---|---|---|
| E. 2011/136 | 17.05.2012'de esastan reddedildi | Anayasa Mahkemesi, K. 2012/72 |
| E. 2015/57 | 17.06.2015'te on yıllık engel nedeniyle reddedildi | Anayasa Mahkemesi, K. 2015/58 |
| E. 2025/156 | 4 Haziran 2026'da esas incelemede; iptal edildiği basına yansıdı | Genel Kurul gündemi, 4 Haziran 2026 |
İptal kararı ne zaman yürürlüğe girer?
Anayasa Mahkemesinin kararları kesindir. İptal kararları gerekçesi yazılmadan açıklanamaz. (…) Kanun, Cumhurbaşkanlığı kararnamesi veya Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğü ya da bunların hükümleri, iptal kararlarının Resmî Gazetede yayımlandığı tarihte yürürlükten kalkar. Gereken hallerde Anayasa Mahkemesi iptal hükmünün yürürlüğe gireceği tarihi ayrıca kararlaştırabilir. Bu tarih, kararın Resmî Gazetede yayımlandığı günden başlayarak bir yılı geçemez. (…) İptal kararları geriye yürümez.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası m. 153/1, 3, 5Bu hükme göre iptal edilen ibare, gerekçeli karar Resmî Gazete'de yayımlanmadan yürürlükten kalkmaz. Anayasa Mahkemesi yürürlüğü ertelerse Türkiye Büyük Millet Meclisi, iptalin ortaya çıkaracağı hukuki boşluğu dolduracak kanun teklifini öncelikle görüşür (Anayasa m. 153/4). Yeni düzenlemenin içeriği ve geçiş kuralları da bu süreçte belli olacak.
Mevcut nafakalar ne olacak?
İptal kararları geriye yürümez (Anayasa m. 153/5). Bu nedenle bugüne kadar hükmedilmiş yoksulluk nafakaları kendiliğinden sona ermez ve ödenmesi gerekir. İptal yürürlüğe girdikten sonra mevcut nafakalara nasıl bir kural uygulanacağı, gerekçeli kararın ve olası kanun düzenlemesinin içeriğine bağlı olacak.
İptal haberi, nafakayı kendiliğinden kesmek için bir dayanak değildir. Yeniden evlenme ve ölüm dışındaki hâllerde nafaka ancak mahkeme kararıyla kaldırılır (TMK m. 176/3). Ödenmeyen nafaka için alacaklı icra takibi yapabilir; nafakaya ilişkin kararın gereğini yerine getirmeyen borçlu hakkında alacaklının şikâyeti üzerine üç aya kadar tazyik hapsine karar verilir (İİK m. 344/1). Nafakanın kaldırılması veya azaltılması için dava açtıysanız, tazyik hapsinin uygulanması ileri sürdüğünüz sebepler göz önünde bulundurularak bu davanın sonuna bırakılabilir (İİK m. 344/2).
Bugün yoksulluk nafakası nasıl kaldırılır veya azaltılır?
Süresiz nafakaya ilişkin yeni karar yürürlüğe girmeden de yoksulluk nafakası kanundaki sebeplerle kaldırılabilir veya değiştirilebilir:
İrat biçiminde ödenmesine karar verilen maddî tazminat veya nafaka, alacaklı tarafın yeniden evlenmesi ya da taraflardan birinin ölümü hâlinde kendiliğinden kalkar; alacaklı tarafın evlenme olmaksızın fiilen evliymiş gibi yaşaması, yoksulluğunun ortadan kalkması ya da haysiyetsiz hayat sürmesi hâlinde mahkeme kararıyla kaldırılır. Tarafların malî durumlarının değişmesi veya hakkaniyetin gerektirdiği hâllerde iradın artırılması veya azaltılmasına karar verilebilir.
Türk Medeni Kanunu m. 176/3-4| Sebep | Sonuç | Dayanak |
|---|---|---|
| Nafaka alacaklısının yeniden evlenmesi | Nafaka kendiliğinden kalkar | TMK m. 176/3 |
| Taraflardan birinin ölümü | Nafaka kendiliğinden kalkar | TMK m. 176/3 |
| Alacaklının evlenmeden fiilen evliymiş gibi yaşaması | Mahkeme kararıyla kaldırılır | TMK m. 176/3 |
| Alacaklının yoksulluğunun ortadan kalkması | Mahkeme kararıyla kaldırılır | TMK m. 176/3 |
| Alacaklının haysiyetsiz hayat sürmesi | Mahkeme kararıyla kaldırılır | TMK m. 176/3 |
| Mali durumların değişmesi veya hakkaniyet | Nafaka artırılabilir veya azaltılabilir | TMK m. 176/4 |
Mahkeme kararıyla kaldırma hâllerinde nafaka ancak dava tarihinden itibaren kaldırılır; Yargıtay, alacaklının fiilen evliymiş gibi yaşadığı dönem için dava tarihinden önceki bir yılda ödenen nafakanın iadesinin istenemeyeceğini belirtti (Yargıtay 3. HD, 2012/15227 E., 2012/21528 K., 15.10.2012). Bu nedenle kaldırma sebebini öğrendiğinizde davayı beklemeden açmanız yararınıza olur.
1997'deki boşanmada kadın yararına yoksulluk nafakası bağlanmıştı. Erkek, kadının nafakaya ihtiyacı olmadığını ileri sürerek nafakanın kaldırılmasını, olmazsa azaltılmasını istedi. İstanbul Anadolu 16. Aile Mahkemesi davayı reddetti; İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 38. Hukuk Dairesi ise aylık nafakayı kaldırıp yerine toptan 500.000 TL yoksulluk nafakasına hükmetti. Yargıtay, nafakanın irat ya da toptan olarak belirlenmesinin hüküm kurulurken hâkimin takdirine bağlı olduğunu ve hükmün kesinleşmesiyle usulî kazanılmış hak oluşturduğunu belirtti. Daire'ye göre irat biçimindeki nafaka, sonradan açılan kaldırma veya azaltma davasında toptan ödemeye dönüştürülemez; bu davalar nafakanın kaldırılması, azaltılması veya artırılmasıyla sınırlıdır. Kadının nafakaya ihtiyacı kalmadığı ispatlanamadığından dava reddedilmeliydi; Yargıtay kararı kadın yararına bozdu.
Ne anlama geliyor? Nafakanın yirmi beş yılı aşkın süre önce bağlanmış olması bu dosyada nafakayı kaldırmaya yetmedi. Kaldırma veya azaltma davasında TMK m. 176'daki sebeplerden birini ya da mali durumdaki değişikliği delillerle ispatlamanız gerekir; nafakayı toptan ödemeye çevirmek bu davanın konusu değildir.
Nafakanın nasıl artırıldığını veya azaltıldığını ve ödenmezse ne olacağını boşanmada nafaka rehberinde anlattım.
Yeni boşanma davalarında durum
Gerekçeli karar yayımlanıp yürürlüğe girinceye kadar yeni boşanma davalarında da yoksulluk nafakası TMK m. 175'in bugünkü hâline göre değerlendirilir: boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek olmak, kusuru daha ağır olmamak ve karşı tarafın mali gücü. Anlaşmalı boşanmada nafakanın protokolde nasıl düzenlendiğini anlaşmalı boşanmada nafaka rehberinde anlattım.
- Resmî Gazete'yi takip edin.
Anayasa Mahkemesi kararları Resmî Gazete'de yayımlanır (Anayasa m. 153/6).
- Gerekçeli kararı okuyun.
Yürürlük tarihi ve kararın kapsamı gerekçeli kararda yer alacak.
- Nafakayı kendiliğinden kesmeyin.
Yeniden evlenme ve ölüm dışında nafaka ancak mahkeme kararıyla kaldırılır (TMK m. 176/3).
- Şartlarınızı değerlendirin.
Fiilen evliymiş gibi yaşama, yoksulluğun kalkması veya haysiyetsiz hayat varsa kaldırma davası açabilirsiniz (TMK m. 176/3).
- Mali durum değiştiyse mahkemeye başvurun.
Nafakanın azaltılması veya artırılması istenebilir (TMK m. 176/4).
- Davayı geciktirmeyin.
Kaldırma kararı dava tarihinden itibaren hüküm doğurur; dava açıldıysa tazyik hapsinin uygulanması davanın sonuna bırakılabilir (İİK m. 344/2).
Nafakanın kaldırılması, azaltılması veya yeni bir boşanma davasında nafaka talepleriniz için boşanma avukatı İstanbul sayfasındaki iletişim bilgilerinden bana ulaşabilirsiniz.
Süresiz nafaka kaldırıldı mı?
27 Eylül 2026 itibarıyla gerekçeli karar Resmî Gazete'de yayımlanmadığı için "süresiz olarak" ibaresi yürürlükte; ibarenin 4 Haziran 2026'da iptal edildiği basına yansıdı (Anayasa Mahkemesi Genel Kurul gündemi, 4 Haziran 2026, E.2025/156).
İptal kararı ne zaman yürürlüğe girecek?
Karar Resmî Gazete'de yayımlandığı tarihte ya da Anayasa Mahkemesinin belirleyeceği, yayımdan itibaren bir yılı geçmeyen ileri bir tarihte yürürlüğe girer (Anayasa m. 153/3).
Ödediğim nafaka kendiliğinden bitecek mi?
İptal kararları geriye yürümez (Anayasa m. 153/5); hükmedilmiş nafakalar kendiliğinden sona ermez. İptalin mevcut nafakalara etkisi gerekçeli karar ve olası kanun düzenlemesiyle belli olacak.
Nafakayı ödemeyi bırakabilir miyim?
Hayır. Yeniden evlenme ve ölüm dışında nafaka ancak mahkeme kararıyla kaldırılır (TMK m. 176/3). Ödenmeyen nafaka için alacaklı icra takibi yapabilir ve şikâyet üzerine üç aya kadar tazyik hapsine karar verilir (İİK m. 344/1).
Uzun yıllardır ödenen nafaka toptan ödemeye çevrilebilir mi?
Kaldırma veya azaltma davasında çevrilemez. Yargıtay, 1997'de bağlanan aylık nafakayı toptan 500.000 TL'ye çeviren bölge adliye mahkemesi kararını bozdu (Yargıtay 2. HD, 2026/2344 E., 2026/4567 K., 22.04.2026).
Nafakayı bugün kaldırtabilir miyim?
Alacaklı yeniden evlenirse veya taraflardan biri ölürse nafaka kendiliğinden kalkar; fiilen evliymiş gibi yaşama, yoksulluğun ortadan kalkması ve haysiyetsiz hayat sürme hâllerinde mahkeme kararıyla kaldırılır (TMK m. 176/3).
Nafaka miktarı değiştirilebilir mi?
Tarafların mali durumlarının değişmesi veya hakkaniyetin gerektirdiği hâllerde nafaka artırılabilir veya azaltılabilir (TMK m. 176/4).
Yeni açılan boşanma davalarında süresiz nafaka verilir mi?
Gerekçeli karar yürürlüğe girinceye kadar TMK m. 175 bugünkü hâliyle uygulanır.
Anayasa Mahkemesi daha önce ne karar vermişti?
2012'de aynı ibareye yönelik itiraz başvurusunu reddetmiş ve süresiz nafakanın kanundaki sebeplerle kalkabileceğini belirtmişti (Anayasa Mahkemesi, E. 2011/136, K. 2012/72, 17.05.2012). 2015'teki başvuru ise on yıl geçmeden tekrar başvurulamayacağı için esasa girilmeden reddedildi (Anayasa Mahkemesi, E. 2015/57, K. 2015/58, 17.06.2015).
Kaynaklar ve Mevzuat
- Anayasa Mahkemesi Genel Kurul gündemi ve sonuçları, 4 Haziran 2026 (E.2025/156)
- Anayasa Mahkemesi, E. 2011/136, K. 2012/72, 17.05.2012
- Anayasa Mahkemesi, E. 2015/57, K. 2015/58, 17.06.2015
- 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası m. 152, 153
- 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu m. 175, 176
- 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 344